Rubrika
trashegimia-identiteti
Ndiq këtë temë: RSS Buletini i mëngjesit
Gruaja në traditën shqiptare: nga virgjëresha te nëna
Mes Kanunit që e quante "thes i bërë për të duruar" dhe oxhakut ku adhurohej Nëna e Vatrës, gruaja shqiptare mbajti familjen, nderin dhe vetë kombin — pa u njohur kurrë.
Mitologjia shqiptare: perëndi e krijesa të lashta
Nga Zojzi i qiellit te Kulshedra e ferrit, mitologjia shqiptare ruan një panteon të lashtë indoevropian — kujtesa pagane e një populli para shkrimit.
Besimet popullore: ora, zana dhe kuçedra
Nën dyshemenë e besimeve zyrtare ka mbijetuar një botë e dytë shqiptare — orë mbrojtëse, zana malesh dhe kuçedra shtatkrenë — ku drita dhe errësira ende ndeshen mbi male.
Festat dhe ritet: Dita e Verës, Nevruzi dhe motmoti shqiptar
Nga Dita e Verës e Elbasanit te Sulltan Nevruzi i bektashinjve dhe te Shëngjergji i maleve — kalendari shqiptar i festave ruan një diell më të vjetër se çdo fe.
Mikpritja: 'mysafiri është i Zotit'
Te shqiptari shtëpia nuk i përket vetëm të zotit, por Zotit dhe mikut — mikpritja është detyrim i shenjtë, jo mirësjellje, dhe një nga shtyllat ku qëndron nderi i malësorit.
Gastronomia shqiptare: nga byreku te rakia
Një kuzhinë mesdhetare e mbrujtur me trashëgimi ballkanike e osmane: byreku i përditshëm, tava e Elbasanit, fërgesa e Tiranës dhe rakia që mbledh tryezën.
Qytetet-muze: Gjirokastra, Berati dhe Prizreni
Tri qytete guri ku arkitektura osmane dhe shqiptare u bë trashëgimi e gjallë: Gjirokastra dhe Berati nën mbrojtjen e UNESCO-s, Prizreni ende pa të — por jo pa madhështi.
Kullat dhe arkitektura tradicionale
Nga kullat e gurta të Dukagjinit e të Rrafshit, te shtëpitë me çardak të Gjirokastrës e Beratit — arkitektura shqiptare që ndërtoi mbi mungesën e shtetit një strehë, një ligj dhe një estetikë.
Plisi i bardhë dhe simbolet kombëtare
Kapelja e bardhë prej leshi, e trashëguar nga ilirët, mbeti shenja më e qetë e identitetit shqiptar — dhe pjesë e një gjuhe simbolesh që shkon nga plisi te shqiponja dy-krenore.
Veshjet kombëtare: xhubleta, fustanella dhe plisi
Nga xhubleta kambanore e maleve veriore te fustanella e Toskërisë e deri te plisi i bardhë: rrobat e shqiptarit janë gjeografi e qepur, identitet i veshur dhe histori që mbahet mbi trup.
Vallet dhe veglat: çiftelia, lahuta, gajdja
Nga lahuta njëtelëshe e maleve te çiftelia me dy tela e gajdja e fushave, veglat dhe vallet shqiptare ruajnë në dru, lëkurë e hap atë që fjala vetëm nuk e mban.
Kënga popullore shqiptare: veriu dhe jugu
Lumi Shkumbin ndan dy botë muzikore të një kombi: epikën burrërore me një zë të veriut gegë dhe polifoninë me iso të jugut toskë e labë — të dyja sot nën mbrojtjen e UNESCO-s.