Pse Gazimestani mbetet pikë tensioni në ditën e Vidovdanit?

GAZIMESTAN — Patrullat e Policisë së Kosovës janë pozicionuar para hyrjes së Gazimestanit, ku presin qytetarët serbë që vijnë nga Graçanica për të festuar "Vidovdanin" më 28 qershor 2026, sipas orarit të raportuar nga KosovaPress më 12:00. Zyrtarët policorë në terren raportojnë se situata deri më tani ka qenë e qetë dhe e tillë pritet të përfundojë, ndërsa KosovaPress ka mësuar se tanimë janë shtuar forcat policore për të monitoruar dhe ofruar siguri qytetarëve.

Data 28 qershor (15 qershor sipas kalendarit të vjetër) 1389 shënon zhvillimin e Betejës së Kosovës në Fushën e Kosovës, midis koalicionit të ushtrive të popujve të Ballkanit, të prirë nga princi Llazar, dhe forcave otomane të udhëhequra nga sulltani Murati I (mbretëroi 1360–1389). Beteja ishte e ashpër dhe në të u vranë të dy liderët, Princi Llazar dhe Sulltan Murati, si dhe shumica e princërve të tjerë. Të dy ushtritë gati se u zhdukën fare, por Perandoria Otomane kishte resurse të ngrinte një ushtri të re për kohë më të shkurtër. Popujt e Ballkanit nuk kishin mundësi të merrnin veten shpejtë dhe shumica prej tyre përfundimisht ranë nën sundimin Otoman. Nuk ka shumë të dhëna për Betejën e Kosovës, madje shumica e këtyre të dhënave janë kontradiktore me njëra tjetrën, prandaj kjo ngjarje sot më shumë dihet për mitet rreth saj se për faktet historike.

Nën sundimin e Sulltan Muratit I, otomanët e zgjeruan sundimin e tyre nga Anadolli në Ballkan. Në verën e vitit 1389, Sulltan Murati arriti në Kosovë ku u përball me koalicionin e princave. Ndërsa beteja shpesh përshkruhet si betejë mes serbëve dhe turqëve apo mes të krishterëve dhe myslimanëve, faktet thonë krejt të kundërtën: në njërën anë ishin otomanët, ushtria e të cilëve përbëhej edhe nga ushtarë të popujve e princërve vasalë të tyre, përfshirë të krishterë; në anën tjetër ishte një koalicion i princave të popujve të Ballkanit, ndër ta edhe shumë princa shqiptarë.

Dihet se në betejë është vrarë Princi Llazar, por nuk dihet për rrethanat në të cilat është vrarë. Princi tjetër serb, Vuk Brankoviq, duke parë se beteja nuk mund të fitohej dhe duke ditur se duhej të shpëtonte sa më shumë ushtarë që të mundet, u tërhoq nga betejë. Në tregimet serbe, Brankoviq cilësohet si tradhtar dhe tradhtia e tij si shkas për vdekjen e Princit Lazar. Në betejë është vrarë edhe Sulltan Murati I, të cilin besohet se e ka vrarë Milosh Obiliqi, një nga heronjt kryesorë në tregimet dhe legjendat për Betejën e Kosovës.

I biri i Muratit I, Bajaziti I, u bë sulltan dhe e vazhdoi edhe për një kohë fushatën e zgjerimit të pushtimit osman në Ballkan, por më 1403 u mund afër Ankarasë nga trupat mongole të Timurlengut. Kjo u dha mundësi zotërinjve shqiptarë që të forcojnë pozitat e tyre. Në këtë kohë dalin në skenë familjet si Balshajt, Dukagjinët e Zahariajt në Shqipërinë e Veriut; Kastriotët, Topiajt, Arianitët, Muzakajt e Gropajt në Shqipërinë Qendrore; Shpatajt, Zenebishët në Shqipërinë e Jugut. Në këtë kohë, Venediku arriti të merrte qytetet bregdetare, që nga gjiri i Kotorrit, e deri në Artë. Budva, Ulqini, Shkodra, Lezha, Durrësi, Parga, që ishin qendra të rëndësishme tregtare e shkëmbimi me viset e brendshme të vendit, u bënë pjesë e asaj që në histori njihet si Arbëria Venedikase.

Policia e Kosovës ka shtuar forcat në zonë për të monitoruar situatën dhe siguruar qytetarët. Deri më tani, nuk janë raportuar incidente, por prania e shtuar synon të parandalojë çdo tension të mundshëm gjatë ceremonive, sipas zyrtarëve policorë që vlerësojnë se situata do të mbetet e qetë.

Vidovdani mbetet një ditë e ndjeshme për marrëdhëniet ndëretnike në Kosovë, ku historia dhe simbolika kombëtare shpesh ndërthuren me tensionet aktuale.

Burim: Lajmi.net
— Redaksia ZHURMA