17.6 vjet rrogë: Tirana e 4-ta, Prishtina e 9-ta në Europë

Familjet tiranas duhet të kursejnë 17.6 vjet të ardhura neto për të blerë një apartament mesatar — ky është indeksi i llogaritur nga Numbeo për vitin 2026, duke e vendosur Tiranën si kryeqytetin e katërt më të papërballueshëm në Europë për blerjen e banesës.

Të dhënat i publikoi Numbeo, platformë globale e statistikave urbane e cila mat indeksin çmim/të-ardhura bazuar mbi çmimin mesatar të apartamenteve (90 m², brenda dhe jashtë qendrës) kundrejt të ardhurave neto familjare. Edicioni 2026 u bë publik të martën, 29 prill.

Tirana tejkalon qytete si Milani (17.7 vjet), Beogradi (16.4), Roma (14.5), Parisi (15.4) dhe Vjena (14.5). Vetëm tre kryeqytete europiane e kanë indeksin më të lartë: Moska (22 vjet), Lisbona (19.2) dhe Praha (18.6). Çmimet mesatare të apartamenteve kanë kapërcyer 2 000 euro/m². Prishtina nuk qëndron larg: Numbeo e rendit kryeqytetin kosovar në vendin e nëntë, duke e bërë tregjet e pasurive të paluajtshme të dy kryeqyteteve tona ndër të papërballueshmet e kontinentit.

Krahasimi me Milanin është i rëndë. Milano e mbështet rritjen e çmimeve me ekspansion ekonomik real — kompani multinacionale post-Brexit, qendra financiare, fuqia punëtore e kualifikuar. Tirana nuk ka as hyrje të investimeve të huaja prodhuese, as rritje pagash paralele. INSTAT raporton vetëm rreth 2 000 ndërmarrje me mbi 50 të punësuar nga 132 000 gjithsej — bazë shumë e ngushtë prodhimi. Analistët ngrenë pyetjen e të ashtuquajturës dukurie të “parkimit të parave”: blerja e pronës si mjet depozitimi i kapitalit nga aktivitete të dyshimta. Kjo nuk âsht fenomen i ri: banesat kishin pësuar tashmë rritje deri 28% në bregdet para se Tirana vetë të hidhej kaq lart.

Presionin e furnizimit e konfirmon edhe Ministria e Financave: të ardhurat nga taksa e ndikimit në infrastrukturë (TNI) në janar–shkurt 2026 arritën 11.2 miliardë lekë — katërfishim nga e njëjta periudhë e vitit paraardhës. Duke u bazuar në normën TNI prej 4–8% të vlerës së shitjes, kjo përkon me leje ndërtimi me vlerë totale të paktën 1.4 miliardë euro në dy muaj — rekord historik.

Çfarë duhet vëzhguar: nëse bumi i ndërtimit vazhdon pa mbështetje të kërkesës reale — paga më të larta, punësim i qëndrueshëm, investime direkte prodhuese — rreziku i flluckës së pasurive të paluajtshme rritet. Cikli i ardhshëm i të dhënave nga INSTAT mbi pagat mesatare dhe çmimet e konsumit, i pritur në maj 2026, do të tregojë nëse hendeku po mbyllet apo vazhdon të zgjerohet.

Burim: Gazeta Express, Numbeo (Indeksi i Përballueshmërisë 2026), INSTAT

— Redaksia ZHURMA