VLEN tri herë jo: s'firmon Hagën, gjuhën, kushtetutën

Arbër Ademi, Sekretar i Përgjithshëm i Bashkimit Demokratik për Integrim (BDI), ka dalë sot me kritikë të drejtpërdrejtë ndaj koalicionit VLEN — duke numëruar tri raste konkrete ku koalicioni qeveritar refuzoi të qëndrojë me kauza albaneze.

"Kujt po i shërbejnë këta? Çfarë halli kanë?" pyeti Ademi në deklaratën e tij të publikuar sonte, duke listuar me numra:

1. Nuk e nënshkruajnë rezolutën për drejtësi në Hagë ndaj ish-luftëtarëve çlirimtarë të Maqedonisë.
2. Nuk e nënshkruajnë rezolutën e studentëve për respektimin e Ligjit për Gjuhët — kërkesa që provimi i jurisprudencës të jepet edhe në gjuhën shqipe.
3. Nuk e nënshkruajnë iniciativën për ndryshimet kushtetuese — megjithëse dje VLEN pretendonte se "s'ka qeveri pa ndryshime kushtetuese".

Kontradikta e tretë është politikisht shpërblyese: VLEN ka paraqitur ndryshimet kushtetuese si kusht të pazëvendësueshëm për hyrjen në koalicion me VMRO-DPMNE-në — dhe tani, sipas Ademit, tërhiqet nga ky pozicion.

Konteksti maqedonas

VLEN — koalicioni që bashkon Alternativën (Ziadin Sela), BE-Sën e Bilal Kasamit dhe Lëvizjen Demokratike të Izet Mexhitit — hyn në vitin e dytë si parti e qeverisë nën kryeministrin Hristijan Mickoski. BDI-ja e Ali Ahmetit mbetet në opozitë, dhe lufta për hegjemoninë mbi zgjedhësin alban vijon si inercia kryesore e politikës maqedonase.

Ndryshimet kushtetuese janë të lidhura me procesin e anëtarësimit në BE: Sofja kërkon njohjen kushtetuese të shtetasve me prejardhje bullgare. Debati alban qendron te pyetja nëse ky reformim mund të riformulojë identitetin kolektiv pa garanci të mjaftueshme për komunitetin shqiptar.

Këndi pan-alban

Kur drejtësia për UCK-un dhe e drejta e gjuhës shqipe në gjykata e universitete trajtohen si jo-prioritet nga vetë partitë albaneze në pushtet, debati ikën nga narrativa e Tiranës dhe Prishtinës — ku këto çështje konsiderohen të hapura historike. Zhurma ka mbuluar reagimet e studentëve ndaj bllokimit të provimit të jurisprudencës në shqip — pikërisht njëra nga tri kauza që VLEN sot refuzoi ta nënshkruajë.

Izet Mexhiti, bashkëkryetar i VLEN-it, ka dalë sot me deklaratë duke theksuar se "me gjuhën shqipe janë bërë pazare politike për 20 vite" dhe duke rikthyer gishtin ndaj BDI-së si partia që ka qeverisur pa siguruar barazi gjuhësore. Por deri në mbyllje të këtij artikulli, VLEN nuk ka deklaruar pozicionin e vet ndaj refuzimit të rezolutës për Hagë dhe iniciativës kushtetuese.

Çfarë të ndiqni

Kongresi i parë i VLEN-it është caktuar për 9 maj. Nëse ndryshimet kushtetuese hyjnë sërish në axhendë para kongresit, VLEN do të duhet të pozicionohet me qartësi. Lëvizja e BDI-së sugjeron se kjo rivalitet do të bëhet publik — dhe çdo mospërputhje mes fjalëve dhe firmave do të arkivohet me kujdes nga kundërshtarët.

Burim: Tetova Sot, TV21

— Redaksia ZHURMA