Import 651, eksport 88: çfarë nuk thonë titujt për marsin

Pretendimi, siç u raportua. Të enjten më 23 prill, tituj pothuajse identikë u shfaqën në tre portale kosovare: “651 milionë import, vetëm 88 milionë eksport, thellohet hendeku tregtar” (Indeksonline), “Importi mbi 651 milionë, eksporti veç 88 milionë: Kosova ngulfatet nga mallrat e huaja” (Gazeta Express), dhe “Thellohet deficiti tregtar i Kosovës, mbi 563 milionë euro diferencë në mars” (Koha). Të njëjtin kuadër e përsëritën RTV21, Lajmi.net, Zëri, Syri Vision dhe Radio Kosova e Lirë. Mesazhi kryesor: tregtia e jashtme e Kosovës është në përkeqësim strukturor.

Burimi i gjurmuar. Të gjitha shifrat vijnë nga një raport i vetëm i Agjencisë së Statistikave të Kosovës (ASK), publikuar të enjten: Statistikat e Tregtisë së Jashtme – Mars 2026.

Çka thotë në fakt burimi. Numrat e raportuar janë korrekt. Sipas ASK-së, eksportet arritën 88.4 milionë euro dhe importet 651.8 milionë euro, duke lënë një deficit prej 563.5 milionë euro. Në krahasim me marsin 2025, deficiti u rrit me 5.2%. Por raporti vazhdon me dy shifra që titujt i lanë jashtë: eksportet u rritën me 18.2%, importet me 6.8%. Kjo do të thotë se shkalla e mbulimit të importeve nga eksportet u ngjit nga rreth 12.3% në marsin 2025 në 13.6% në marsin 2026. Me fjalë të tjera: në vlerë absolute deficiti u zmadhua, por struktura tregtare u përmirësua lehtë – për herë të parë në vite eksportet rriten më shpejt se importet.

Ku hyn shtrembërimi. Zinxhiri i transmetimit nga Indeksonline te Gazeta Express tek portalet rajonale përsërit të njëjtën zgjedhje redaktoriale: shifrat bruto në titull, dinamika relative në paragrafin e fundit ose jashtë artikullit fare. Kur një lexues sheh “ngulfatet nga mallrat e huaja” ose “thellohet hendeku”, ai merr një mesazh që është i vërtetë numerikisht, por i gabuar strukturalisht: raporti eksport–import po zgjerohet në favor të eksportit, jo në të kundërt.

Kjo nuk e bën deficitin më pak shqetësues. 88 milionë eksport kundrejt 651 milionë import mbetet një raport i rëndë për një ekonomi të hapur. Por ritmi – e shumë më tepër ai ritm sesa shifra bruto e deficitit – është indikatori që ekonomistët monitorojnë. Pra tregu në mars 2026 nuk “po ngulfatet më shumë”; ai po bëhet pak më i drejtpeshuar, me një deficit nominalisht më të madh.

Verdikti i Zhurmës: me rezervë. Shifrat bruto të raportuara janë plotësisht të sakta – 651 milionë euro import, 88 milionë euro eksport, 563 milionë euro deficit. Kornizimi “ngulfatet / thellohet” është i pjesshëm: fsheh faktin që rritja e eksporteve ishte mbi dyfishi i rritjes së importeve, dhe që mbulimi i importeve u përmirësua. Një pretendim teknikisht i vërtetë mund të mbetet rrëfimtarisht mashtrues.

Burim: IndeksOnline, Gazeta Express, Koha. Burim parësor: ASK

— Redaksia ZHURMA