kosove

Jashari s'u la vetëm: Klosi e di çka ndryshoi luftën

Ish-kreu i SHISH flet për sakrificën e Drenicës 1998. Ndërkohë, luftëtarët e UÇK-së ende arrestohen gjatë tranzitit në Beograd.

Busti i Adem Jasharit në Tiranë
Adem Jashari · via Wikimedia Commons (Wikidata Q355659, property P18)

Fatos Klosi, ish-kreu i Shërbimit Informativ të Shqipërisë (SHISH), ka dhënë gjatë kësaj jave një seri intervistash në Vizion Plus ku kujton — nga perspektiva e inteligjencës — momentet kyçe të çlirimit të Kosovës. Në epizodën mbi familjen Jashari, Klosi është kategorik: "Ushtria serbe gaboi me familjen e Adem Jasharit."

Kjo nuk është thjesht vlerësim historik — është diagnozë strategjike. Ditën e 5 marsit 1998, forcat serbe rrethuan kompoundin e familjes Jashari në Prekaz të Drenicës. Adem Jashari, bashkë me 57 anëtarë të familjes dhe bashkëluftëtarë, nuk u dorëzua. Luftuan deri në fund. Vetëm dymbëdhjetë gra dhe fëmijë mbijetuan. Masakra u transmetua nëpër botë.

"Të luftoje kundër një ushtrie të tillë, donte guxim," thotë Klosi. "Populli e mbështeti shumë UÇK-në. Me ngjarjen e Adem Jasharit dhe sakrificën e familjes, bëri efekt te populli. Ata që nuk besonin që Kosova do e fitonte lirinë me luftë, më vonë iu bashkuan UÇK-së."

Klosi — njeri që ka lexuar raportet e CIA-s dhe ato të Departamentit të Shtetit mbi luftën e Kosovës — e thotë hapur: CIA-ja kishte të drejtë, Departamenti i Shtetit jo. Ata që menduan se goditja ndaj Jasharit do ta dobësonte UÇK-në e kishin keqllogaritur vetë themelin e lëvizjes. Dhjetëra mijëra shqiptarë që ishin skeptikë u bashkuan. Radhët u shtuan — edhe pse ishin të papërgatitur. Jashari mbajti zjarrin gjallë dhe zjarri e kaloi.

Ky është miti themelues i Kosovës — jo legjendë, por fakt i dokumentuar, i konfirmuar sot nga inteligjenca e një shteti aleato.

Historia ende arrestohet në Belgrade

Por historia e luftës nuk mbyllet vetëm në galeri kujtimi. Javën e kaluar, ish-pjesëtari i UÇK-së Mit'hat Lozhani u lirua nga burgu i Beogradit, ku kishte qenë i mbajtur që nga 5 shkurti 2026. Avokati Arianit Koci njoftoi lirimin: "Lajm i madh: Mit'hat Lozhani u lirua nga burgu në Beograd!" Autoritetet serbe e kishin arrestuar gjatë tranzitit, nën akuza se kishte marrë pjesë në sulme ndaj forcave serbe në zonën e Dukagjinit gjatë 1998–1999 — pikërisht ato vite, ato beteja, që Klosi i quan strategjikisht vendimtare.

Lozhani nuk është rast i izoluar. Vetëm nga qershori deri në dhjetor 2025, Serbia ka arrestuar tetë shtetas të Kosovës nën akuza të ngjashme gjatë tranzitit nëpër territorin e saj.

Dy narrativat janë kundërthënëse, por paralele. Klosi, nga Tirana, e fton sakrificën e Drenicës si argument moral dhe strategjik. Beogradi e trajton të njëjtat beteja si dëshmi penale. Dy lexime të së njëjtës histori — me vendime të kundërta mbi të njëjtat njerëz.

Edhe Gjykata Speciale e Hagës, e ngritur nën presion ndërkombëtar, mbetet aktive ndaj ish-drejtuesve të UÇK-së. Klosi e cilëson procesin si politikisht të motivuar: "Ka një prapavijë të qëllimshme. Ata kanë 5 vjet brenda." Vlerësim i fortë nga dikush që ka punuar dekada në inteligjencë dhe ka ndërtuar lidhje me homologë perëndimorë.

Çka rrezikohet

Miti i Jasharit është i gjallë — as muzeum, as arkivë e fshehur. Por kur luftëtarët e asaj lufte arrestohen gjatë tranzitit, miti godet murin e ligjit. Pyetja nuk është vetëm nëse Lozhani ka luftuar apo jo — por çfarë vlere institucionale ka kujtimi i çlirimit kur shteti fqinj mund ta kthejë birin e asaj lufte në të akuzuar penal?

Kosova ka sot shtetin, por lufta juridike nuk ka mbaruar. Drenica e 1998-ës nuk është vetëm arkivë — është argument aktiv, që mbahet gjallë nga zëra si Klosi, por edhe nga dosjet e prokurorisë serbe.

Burim: Vizion Plus, Portalb.mk

— Redaksia ZHURMA

§

Bisedoni

Komentet janë të hapura për anëtarët e Zhurma. Llogaria është falas — krijo një ose hyr në llogarinë tënde për me e thanë mendimin.

Mos humbisni asnjë editorial

Zbuloni analizat dhe historinë kombëtare të përmbledhura çdo mëngjes në emailin tuaj.