Sot në histori
Sot në histori — 16 shtator
16 shtator 1942 — Konferenca e Pezës themelon Lëvizjen Nacionalçlirimtare. Edhe: Vdes Prenk Jakova, autori i operas së parë shqiptare.
2 ngjarje
Çfarë ndodhi më 16 shtator në historinë shqiptare: 2 ngjarje të datuara dhe të verifikuara nga arkivi ynë, bashkë me lexime që e vendosin datën në kontekst.
Më 16 shtator në histori
1942Konferenca e Pezës themelon Lëvizjen Nacionalçlirimtare
Njëzet delegatë nga krahina, besime dhe bindje të ndryshme politike u mblodhën në shtëpinë e Myslim Pezës, pranë Tiranës, dhe krijuan Lëvizjen Nacionalçlirimtare kundër pushtimit italian. Mes tyre ishin Abaz Kupi dhe Haxhi Lleshi nga radhët jokomuniste, si dhe Enver Hoxha e Ymer Dishnica nga Partia Komuniste. Ndoc Çoba kryesoi mbledhjen, ndërsa Mustafa Gjinishi mbajti detyrën e sekretarit.
1969Vdes Prenk Jakova, autori i operas së parë shqiptare
Kompozitori shkodran Prenk Jakova i dha fund jetës duke u hedhur nga kati i dytë i Shtëpisë së Kulturës në Shkodër. Kishte shkruar «Mrikën», operën e parë shqiptare, dhe më pas «Gjergj Kastrioti Skënderbeun», vepër që i kushtoi vite presioni gjatë rishikimeve të kërkuara. Kishte lindur më 27 qershor 1917 dhe ishte pesëdhjetë e dy vjeç.
Burimet
Nga arkivi — leximet e kësaj dite
Lëvizja Nacionalçlirimtare dhe komunistët
Çfarë doli nga Peza: si u shndërrua një koalicion i gjerë antifashist në instrument i marrjes së pushtetit.
Abaz Kupi: qëndresa te Durrësi, Legaliteti dhe mërgimi i një kombëtari
Delegati jokomunist i Pezës që përfundoi në mërgim: si u ndanë rrugët e atyre që u ulën në të njëjtën tryezë.
Opera shqiptare u lind në Shkodër: nga «Mrika» e 1958-s te «Rozafa» e 2026-s
Vazhdimësia e nisur nga Prenk Jakova: si ka mbijetuar opera shqiptare shtatëdhjetë vjet pas veprës së parë.