Trashëgimia
Traditat, folklori, gastronomia dhe muzika — pasuria që bartim.
-
Ahengu shkodran: muzika qytetare që e ktheu makamin oriental në gjuhë shqipe
Nga fillimi i shekullit XVIII te Palokë Kurti dhe Marie Kraja, një qytet shqiptar ndërtoi repertorin e vet me dymbëdhjetë perde — dëshmi se qytetërimi urban shqiptar prodhonte formë të vetën shumë para se të kishte shtet.
-
Kanuni i Skënderbeut: kodi zakonor i Shqipërisë së mesme, i mbledhur në fshehtësi
Nga Kurbini te Dibra, e drejta zakonore e trevës kastriotase mbeti pesë shekuj pa shkrim — derisa një frat i Shkodrës e mblodhi nen për nen dhe e botoi më 1993.
-
Burrneshat: gratë që u bënë burra për të mbajtur tokën, nderin dhe besën
Në malësinë ku Kanuni e bënte gruan objekt të së drejtës, ai la edhe një derë: betimi para dymbëdhjetë burrave e kthente vajzën në kryetar shtëpie, me pushkë, tokë dhe zë në kuvend. Historia e një institucioni, jo e një përjashtimi.
-
Vallja e Rugovës: dueli i shpatave që mban gjallë etikën e kreshnikëve
Në grykën e Rugovës mbijeton një kërcim luftarak që dy burra e vallëzojnë me shpata për dorën e një vajze — ana trupore e së njëjtës botë epike që e këndon lahuta dhe e kodifikon Kanuni.
-
Filigrani i Prizrenit: fija e argjendtë që shkoi nga çarshia në Paris
Një zeje pesëqindvjeçare argjendi që dikur eksportohej deri në Panairin e Parisit e sot mbahet gjallë nga një grusht mjeshtrash — historia e fillit që s'u këput.
-
Kullat e Dukagjinit: shtëpia prej guri ku u takuan besa dhe gjaku
Të ndërtuara mes shekullit XVII dhe fillimit të XX, nga Juniku te Dukagjini, kullat shqiptare bashkuan mbrojtjen prej gjakmarrjes me shenjtërinë e mikut — një arkitekturë e Kanunit që lufta e 1998–99 u përpoq ta shuante, por s'ia doli.
-
Dita e Verës: festa pagane shqiptare e ringjalljes së natyrës
Nga tempulli i Zanës së Çermenikës te ballokumja e Elbasanit: si mbijetoi festa më e vjetër shqiptare — 14 marsi, vdekja e dimrit dhe ringjallja e natyrës.
-
Legjenda e Rozafës: flijimi, besa dhe kalaja mbi Bunë e Drin
Mbi kodrën ku Buna takon Drinin, Shkodra ruan kalanë e saj antike dhe legjendën më të njohur shqiptare: Rozafa, gruaja që pranoi të muroset e gjallë që muret të mos rrëzoheshin — me syrin, dorën e gjirin lënë të lirë për të ushqyer djalin. Histori e Ilirisë, e besës dhe e gurit.
-
Kanuni: E drejta dokesore shqiptare nga malet e veriut te shartet e Labërisë
Normat gojore që drejtuan për shekuj jetën dhe pronën e shqiptarëve reflektojnë një vetëqeverisje të hekurt që u rezistoi perandorive.
-
Muzeu Etnografik i Beratit: një shtëpi e shekullit të 18-të që flet për jetesën shqiptare
Muzeu Kombëtar Etnografik i Beratit, i rihapur pas tre vjetësh restaurim, mbledh 1300 objekte në një shtëpi çardaku të shekullit të 18-të — dëshmi të jetesës shqiptare nga shekulli i 19-të deri në gjysmën e parë të shekullit të 20-të.