Sot në histori
Sot në histori — 22 nëntor
22 nëntor 1908 — Mbyllet Kongresi i Manastirit dhe shqipja merr një alfabet të vetëm. Edhe: Shqipëria miraton kushtetutën e saj me referendum.
3 ngjarje
Çfarë ndodhi më 22 nëntor në historinë shqiptare: 3 ngjarje të datuara dhe të verifikuara nga arkivi ynë, bashkë me lexime që e vendosin datën në kontekst.
Më 22 nëntor në histori
1908Mbyllet Kongresi i Manastirit dhe shqipja merr një alfabet të vetëm
Pas nëntë ditësh punimesh, delegatët zgjodhën një zgjidhje kompromisi: të mbaheshin alfabeti i Stambollit dhe ai i «Bashkimit», me ndryshime që i afronin me njëri-tjetrin. Alfabeti i «Bashkimit» do të bëhej paraardhësi i drejtpërdrejtë i alfabetit të sotëm. Data mbahet sot si Dita e Alfabetit në Shqipëri, Kosovë, Maqedoninë e Veriut dhe në diasporë.
1998Shqipëria miraton kushtetutën e saj me referendum
Nga zgjedhësit e regjistruar votuan 50,6 për qind; teksti u miratua me 93,5 për qind të votave të hedhura. Kushtetuta hyri në fuqi më 28 nëntor, në përvjetorin e pavarësisë. Ishte akti themelues i republikës së sotme, tetë vjet pas rënies së sistemit njëpartiak dhe një vit pas trazirave të vitit 1997.
1961Vdes Aleksandër Xhuvani, gjuhëtari i pastërtisë së shqipes
Vdiq në Tiranë, tetëdhjetë e një vjeç. I lindur në Elbasan më 14 mars 1880, punoi tërë jetën si mësues, tekstolog dhe gjuhëtar, me kujdes të veçantë për pastrimin e leksikut nga huazimet e panevojshme. Për këtë punë mori titullin «Mësues i Popullit». Tekstet e tij shkollore dhe studimet për fjalëformimin mbeten një nga bazat e normës së sotme.
Burimet
Nga arkivi — leximet e kësaj dite
Abetarja shqipe: si një libër i vogël u bë armë kombi
Ditën e Alfabetit vlen të lexohet historia e librit që i dha shkronjave të 1908-s formë praktike në duart e fëmijëve.
Aleksandër Xhuvani, gjuhëtari që punoi tërë jetën për pastërtinë e shqipes
Portreti i plotë i gjuhëtarit që vdiq sot: puristi që besonte se një komb ruhet edhe përmes fjalorit të vet.
Shqipja standarde: gjashtëdhjetë vjet pas Kongresit, ndarja që vazhdon
Nga alfabeti i njësuar te norma e kontestuar: pse çështja e gjuhës mbetet ende e hapur mes Tiranës dhe Prishtinës.