Vazhdo leximin
⌕ ☆

Sot në histori

Sot në histori — 19 mars

19 mars 1949 — Vdes në burg kryeipeshkvi Vinçenc Prennushi. Edhe: Vdes Papa Klementi XI, papa me rrënjë shqiptare.

2 ngjarje

Çfarë ndodhi më 19 mars në historinë shqiptare: 2 ngjarje të datuara dhe të verifikuara nga arkivi ynë, bashkë me lexime që e vendosin datën në kontekst.

Më 19 mars në histori

1949Vdes në burg kryeipeshkvi Vinçenc Prennushi

Vinçenc Prennushi, françeskan, poet dhe mbledhës i folklorit, kryeipeshkëv i Durrësit që nga viti 1940, vdiq nga pasojat e torturave në burg më 19 mars 1949 në Durrës. Ishte arrestuar në maj 1947 dhe dënuar me njëzet vjet. Vepra e tij mbledhëse ruajti këngë e përralla të Veriut. Papa Françesku e shpalli të lumtur më 5 nëntor 2016, bashkë me tridhjetë e shtatë martirë të tjerë.

1721Vdes Papa Klementi XI, papa me rrënjë shqiptare

Klementi XI, i lindur Giovanni Francesco Albani nga një familje me origjinë nga Laçi i Kurbinit, vdiq më 19 mars 1721 në Romë pas njëzet vjetësh në fron. Më 1703 urdhëroi mbledhjen e Kuvendit të Arbënit, asamblesë së parë kombëtare të klerit katolik shqiptar, aktet e së cilës u përkthyen edhe shqip — një nga dëshmitë më të hershme të gjuhës në përdorim institucional.

Nga arkivi — leximet e kësaj dite

Vinçenc Prennushi: frati që mblodhi 'Visaret e Kombit' dhe vdiq martir në Durrës

Folklori i mbledhur, poezia e shkruar dhe qelia ku përfundoi jeta e tij pikërisht në këtë datë.

Papa Klementi XI: papa me rrënjë shqiptare që mblodhi Kuvendin e Arbënit më 1703

Familja Albani, njëzet vjet papat dhe vendimi që i dha shqipes një vend në dokumentin kishtar.

Kuvendi i Arbënit i shkroi vendimet e veta shqip më 14–15 janar 1703

Asambleja e thirrur nga papa që vdiq sot: pse ai tekst konsiderohet dokument themelues i shqipes së shkruar.

Pyet Zhurmën
Shërbime, enciklopedi dhe lajme