Zhupa: Projektligji i ri për trashëgiminë rrezikon pronat në Berat e Gjirokastër
Deputetja e Partisë Demokratike, Ina Zhupa, akuzoi qeverinë se projektligji i ri për trashëgiminë kulturore rrezikon pronat private dhe synon shfrytëzimin e tyre ekonomik.
Redaksia ZHURMA · · Përditësuar · 2 min lexim
GJIROKASTËR — Deputetja e Partisë Demokratike, Ina Zhupa, ka kundërshtuar publikisht projektligjin e ri për trashëgiminë kulturore, duke denoncuar se propozimi i qeverisë rrezikon drejtpërdrejt banesat monument kulture në Berat, Gjirokastër, Durrës e Elbasan. Zhupa deklaroi se nisma krijon barra të larta financiare mbi pronarët privatë dhe hap rrugën për kthimin e monumenteve historike në biznese turistike.
Sipas sqarimeve të bëra publike, qeveria e kryeministrit Edi Rama e ka hedhur tashmë këtë nismë ligjore në procesin e konsultimit publik. Kundërshtimi i deputetes demokratike vjen pas përpjekjeve të nisura që nga viti 2022 për ndryshimin e ligjit ekzistues pas koncesionit të Butrintit, ku ishte kërkuar heqja e mundësisë së dhënies me koncesion, nismë që u shoqërua edhe me një protestë prej 160 ditësh.
Sa i përket detajeve teknike, Zhupa sqaroi se neni 30 i projektligjit i jep ministrit kompetencën të përcaktojë me urdhër koston e ndërhyrjeve të detyrueshme në pronat private, urdhër ky që merr menjëherë fuqinë e titullit ekzekutiv ndaj qytetarëve. Gjithashtu, sipas deputetes, neni 26 lejon përshtatjet arkitektonike, ndërhyrjet me shtesa të reja dhe integrimin e monumenteve në projekte zhvillimi ekonomik. Ndërkohë, neni 43 vendos kufizime kohore 3-vjeçare, 30-vjeçare dhe deri në 75-vjeçare për kërkesat e kthimit të objekteve të mbrojtura që janë trafikuar apo larguar në mënyrë të paligjshme.
Nisma ligjore gjendet aktualisht në fazën e konsultimit publik përpara se të shqyrtohet dhe të kalojë për votim në Kuvendin e Shqipërisë.
«Qeveria ka hedhur në konsultim publik një projektligj të ri për trashëgiminë kulturore, ku, në vend që të forcojë mbrojtjen e trashëgimisë sonë kombëtare, Edi Rama po propozon një ligj që krijon mekanizma të rinj ndërhyrjeje mbi pronën private, hapësira për biznes dhe ndërtim mbi monumentet dhe kufizime për rikthimin e objekteve kulturore të trafikuara», deklaroi Zhupa.
Pyetje e përgjigje
Çfarë parashikon neni 30 i projektligjit të ri sipas Ina Zhupës?
Neni 30 i jep ministrit të drejtën të përcaktojë me urdhër me fuqi titulli ekzekutiv vlerën e ndërhyrjeve të detyruara në pronat private.
Cilat janë afatet e propozuara për kthimin e pasurive të trafikuara?
Projektligji parashikon afate 3-vjeçare dhe 30-vjeçare për kërkesat e kthimit, si dhe një afat 75-vjeçar për kategori të caktuara koleksionesh.
