Shqiptarët e Luginës së Preshevës votojnë me listë të përbashkët për Parlamentin e Serbisë

Qytetarët shqiptarë nga Lugina e Preshevës po votojnë të dielën, më 25 tetor 2026, në zgjedhjet e parakohshme parlamentare të Serbisë përmes një liste të përbashkët zgjedhore me numrin 17, me synimin për të forcuar përfaqësimin e tyre politik dhe për të mbrojtur të drejtat e komunitetit në institucionet shtetërore.

Sfondi i këtij procesi zgjedhor lidhet me historikun e përfaqësimit politik të këtij rajoni. Që nga viti 2007 e deri në vitin 2020, shqiptarët e Luginës së Preshevës nuk kishin fituar më shumë se një ulëse në Kuvendin e Serbisë. Viti 2020 shënoi herën e parë kur të gjitha subjektet u bënë bashkë në një listë të vetme, duke siguruar tri ulëse në parlament. Në zgjedhjet e parakohshme të 25 tetorit 2026, partitë politike nga Presheva, Bujanoci dhe Medvegja janë unifikuar sërish në një koalicion të përbashkët.

Procesi i votimit po zhvillohet ndërsa krerët e shtetit të Kosovës dhe liderët politikë u kanë bërë thirrje qytetarëve me të drejtë vote për pjesëmarrje sa më masive. Përfaqësuesit e koalicionit dhe kandidatët kanë theksuar se përfaqësimi më i fuqishëm në institucionet e Serbisë kërkohet për të adresuar problemet kryesore me të cilat përballen banorët, ku bëjnë pjesë pasivizimi i adresave, mosnjohja e diplomave të Kosovës dhe mungesa e investimeve në komunat e banuara me shqiptarë. Përmes këtij përfaqësimi synohet trajtimi më konkret institucional i kërkesave për zhvillim ekonomik, respektim të të drejtave dhe përmirësim të pozitës së tyre.

Nga përfaqësuesit politikë pritet që mobilizimi dhe unifikimi i elektoratit të mundësojnë rritjen e numrit të mandateve në Parlamentin e Serbisë, me qëllim që shqetësimet e komunitetit të ngrihen në mënyrë më të fuqishme në agjendën zyrtare.

Kryetarja e Preshevës, Ardita Sinani, e ka cilësuar bashkimin e forcave si një zhvillim me rëndësi të veçantë për sigurimin e një përfaqësimi më të madh dhe u ka kërkuar shqiptarëve nga Presheva, Kosova e diaspora që të votojnë më 25 tetor për të mbrojtur të drejtat e tyre e për të sensibilizuar opinionin ndaj diskriminimit, shkeljeve sistematike e shpërnguljes masive. Kryetari i Këshillit Kombëtar Shqiptar, Enkel Rexhepi, ka vlerësuar se zërat shqiptarë luajnë rol të rëndësishëm në mbrojtjen e të drejtave elementare, duke veçuar edhe pjesëmarrjen për herë të parë të një kandidateje shqiptare nga Sanxhaku. Ndërkaq, këshilltari i kryeministrit të Kosovës, Ragmi Mustafi, ka thënë se Koalicioni Shqiptar me numër 17 ka shtrirë bashkimin politik në çdo lagje e shtëpi në Preshevë, Bujanoc e Medvegjë, duke arritur nivelin më të lartë të mobilizimit për t'i dhënë përgjigje Serbisë dhe Vuçiqit për diskriminimin ndaj shqiptarëve të Luginës.