Qeveria miraton ligjin për rregullimin e tregut të kripto-aseteve në Shqipëri
Shqipëria vë në pikëzbatim kuadri ligjor i ri për kriptovalutat, duke kërkuar licencë, mbrojtje të konsumatorëve dhe pajtueshmëri me standardet e Bashkimit Evropian.
Shqipëria ka vendosur të legalizojë dhe rregullojë formalisht tregun e kriptovalutave me miratimin e ligjit për Tregjet e Kripto-Asseteve. ky vendim synon të krijojë një kornizë rregullatore të qartë dhe juridikisht të fortë për tregtimin dhe përdorimin e monoedhave digjitale, duke përfshirë ndër të tjera Bitcoin dhe Ethereum. Objektivi kryesor i legislacionit të rejtur është sigurimi që tregu të funksionojë në bazë të standardeve më të forta ligjore, duke mbrojtur konsumatorët dhe duke eliminuar hapësirën për aktivitetet e paligjshme.
Sipas informacioneve, ligji i ri ka për qëllim të rregullojë një sektor që ka pasur një rritje të shpejtë në vitet e fundit, por që deri më tani mbetej jashtë kontrollit rigjor juridik. Qeveria synon të krijojë kushte për zhvillimin e sigurt të tregut të kripto-aseteve, duke u fokusuar veçanërisht te mbrojtja e qytetarëve nga rreziqet e ngritura nga praktikat e paautorizuara. Një nga drejtimet themelore të ligjit është shmangia e aktivitetave kriminale, siç janë pastrimi i parave dhe financimi i terrorizmit, fenomene që shpesh lidhen me anonimatitetin e monedhave digjitale.
Për të arritur këtë qëllim, tregu i kriptovalutave në Shqipëri do të kërkojë licencë të detyrueshme. Të gjitha entitetet që ofrojnë shërbime të lidhura me kripto-asetet, përfshirë shkëmbimin, mbajtjen ose këmbimin e monedhave digjitale, duhet t'u njohtohen edhe autoritete kompetente. Më konkretisht, këto subjekte duhet të licencohen nga institucione si Banka e Shqipërisë ose një agjenci tjetër e autorizuar legjislativisht. Çdo subjekt që vepron në këtë fushë është i detyruar të jetë i autorizuar në mënyrë zyrtare, duke i dhënë fund operacioneve jashtë rregullit dhe jo të njohura nga autoritetet. Kjo kërkesë e licencimit krijon një barrierë hyrjeje që synon të thjeshtojë mbikëqyrjen e aktivitetit.
Projekligji vendos edhe kërkesa specifice për lokalizimin dhe strukturën e këtyre biznesesh. Ofruesit e autorizuar të shërbimeve të kripto-aseteve janë të detyruar të kenë një seli qendrore ose një degë të regjistruar brenda kufijve të Shqipërisë. Përveç pranë fizike, këta ofrues duhet të plotësojnë rregullat për organizimin dhe drejtimin e aktivitetit, duke garantuar trasparencën e operacioneve. Kjo nënkupton se operatori i shërbimeve të crypto-aseteve nuk mund të operojë nga jashtë pa një bazë fizike dhe juridishte të pranuar nga autoritetet vendase. Këto masa janë projektuar për të përforcuar zbatimin e ligjit dhe përgjegjësinë e operatorëve.
Një tjetër shtyllë e ligjit të re është përmbajtja e rregullave të anti-pastrimit të parave. Ofruesit e shërbimeve duhet të respektojnë strikt kërkesat për verifikimin e identitetit të klientëve, njohur si procedura KYC (Know Your Customer). Kjo do të thotë se ai do të ketë ndeshje me tregun e lirë, por një treg i kontrolluar, ku çdo lëvizje e fondeve digjitale mbikëqyrohet për t'i përmbahuar sëmundjes së keqpërdorimit të sistemit financiar. Ligji kërkon që ky proces verifikimi të jetë i vazhdueshëm dhe i plotë, duke siguruar qeverisë aftësinë për të ndjekur burimin dhe destinacionin e transaksioneve. Mbrojtja e financave ndërkombëtare dhe e sigurisë kombëtare nëpërmjet këtij mjeshtimligji është prioritet absolut.
Konteksti historik i këtij ligji është i lidhur ngushtë me dështimin e kuadrit të mëparshëm legjislativ. Ligji aktual i vitit 2020, i cili ishte tentimi i parë i rregullimit të këtij sektori, nuk arriti të krijonte një treg të vërtetë të rregulluar. Arsyeja kryesore u fact se asnjë kompani nuk u licencua në kuadër të atij ligji, duke mbetur shërbimet e kriptovalutave në një zonë gri jorealitëe. Kjo boshllëk më ligjor u ka mbetur deri më tani, gjë që ka nxitur urgjencën e miratimit të ligjit të rejtur, i cili synon të mbushë boshllëkun dhe të vizojë kufijtë e qartë të legalitetit.
Përfundimisht, ligji i ri për kripto-asetet synon përafrimin e kuadrit ligjor të Shqipërisë me standardet e Bashkimit Evropian. Kjo lëvizje tregon dëshirën e institucioneve shqiptare për t'u integruar në sistemet europiane financiare dhe teknologjike, duke u ndryshkuar nga praktikat e vjetra dhe duke adoptuar normat moderne rregullatore. Miratimi i këtij dokumenti shënon një hap të rëndësishëm drejt modernizimit të sektorit financiar në vend. Ekzistonimi i një tregu të rregulluar të kriptovalutave do të inkurajojë investitorët legjitimë dhe do të rritë besueshmërinë e qytetarëve ndaj sistemit digjital monedar. Me hyrjen në zbatim të këtyre rregullave, Shqipëria pret të dijë se tregu i monedhave digjitale do të funksionojë në bazë të standardeve më të forta ligjore, duke siguruar që çdo subjekt qe ofron shërbime do të jetë i autorizuar dhe i kushtuar ndaj ligjit.
Burimet: Tetova Sot; Gazeta Metro; Gazeta Blic; IndeksOnline; ABC News (klaster 5 outlets).