Çfarë e shpjegon refuzimin e lejes për hidrocentralin HC Lumbardhi II?

DEÇAN — Ministria e Mjedisit, Planifikimit Hapësinor dhe Infrastrukturës (MMPH) refuzoi lejen mjedisore të kompanisë “Kelkos Energy” SH.P.K. për hidrocentralin “HC Lumbardhi II”. Vendimi, datë 9 Korrik 2026, është protokolluar më 17 Korrik 2026 dhe nënshkruar nga U.D. i Sekretarit të Përgjithshëm, Bajram Kafexholli. Vendimi është i detyrueshëm dhe ndalon ndërtimin e hidrocentralit në terren.

Kompania Kelkos Energy dorëzoi kërkesën për lejen mjedisore më 10 prill 2026, pas marrjes së Pëlqimit mjedisor fillestar për hidrocentralin. Kërkesa përfshinte dokumentacionin e projektit ideor i ishte miratuar nga Komisioni për Lejet Mjedisore në fillim. Kompania pretendonte se projektin do ta realizojë me teknologji moderne dhe kontribuar në furnizimin e energjisë së pastër për regjionin.

Versioni fillestor i projektit përfshinte ndërtimin e një rezervuari me kapacitet 3,5 milionë m³, nivel mesatar ujëror 20 metra, dhe një pendë me lartësi 40 metra në vendin e quajtur Zalli i Rupës. Këto dimensione ishin pjesë e vlerësimit fillestar të ndikimit në mjedis. Projektuesit pretenduan se rezervuari do të rrisë disponueshmërinë e ujit për bujqësi dhe turizëm.

Gjatë inspektimit në terren, Komisioni për Lejet Mjedisore zbuloi se projektimi i ri ka ndryshuar rrënjësisht: rezervuari dhe pendë përfundimtare nuk përfshihen më në plan, dhe Zalli i Rupës nuk është më pjesë e hidrocentralit HC Lumbardhi II. Këto ndryshime u vlerësuan si paaprobim. Komisioni theksoi se mungesa e vlerësimit të ri mund të dëmtojë ekosistemet lokale.

Bazuar në dy shtylla ligjore, MMPH-u argumentoi: Ligji për Mbrojtjen e Mjedisit, nen 29, paragrafi 1, kërkon që çdo ndryshim teknologjik të nënshkruhet në vlerësim të ri; dhe Ligji për Vlerësimin e Ndikimit në Mjedis, shtojca 2, pika 12.11, imponon shqyrtimin rast-pas‑raste për çdo zgjerim me ndikime negative.

Pas refuzimit, Ministria publikoi vendimin në faqen e saj zyrtare, ndërsa KALLXO.com u përpoq të kontaktojë kompaninë “Kelkos Energy” për sqarime, por deri tani asnjë përgjigje është marrë. Refuzimi e bën të paqartë së shpejti fillimin e punimeve në Deçan dhe ngre pyetje rreth efiçiencës së projekteve të ngjashme.

Në maj 2023, KALLXO.com raportoi një çështje në Gjykatën e Prishtinës, ku Faton Selmanaj, Muharrem Lulaj dhe Xhavit Kuçi paditën Ministrinë e Ekonomisë dhe Zyrën e Rregullatorit të Energjisë për licencat e dhëna Kelkos‑it për hidrocentralet HC Belaja, HC Lumbardhi 2 dhe HC Deçani. Ky precedent gjyqësor shërben si kontekst i rëndësishëm për vendimin aktual.

Burim: Kallxo
— Redaksia ZHURMA