Bassuener: Perëndimi dështoi ta kushtëzojë Serbinë për Kosovën

Vendeve perëndimore u është kritikuar qasja ndaj Serbisë në raport me Kosovën nga analisti gjerman i politikave për Ballkanin Perëndimor, Kurt W. Bassuener, i cili theksoi se është humbur mundësia për të ushtruar presion për shkak të politikave të Beogradit ndaj pavarësisë. Në një intervistë për Telegrafin, bashkëthemeluesi i Këshillit për Politika të Demokratizimit (DPC) ka vlerësuar se ky dështim ka lënë pa u shfrytëzuar procesin e integrimit evropian si mekanizëm presioni.

Sipas analistit gjerman, Kushtetuta e Serbisë e vitit 2006, e njohur ndryshe si Kushtetuta e Koshtunicës, u hartua me qëllimin e qartë që paraprakisht të delegjitimonte pavarësinë e Kosovës. Kjo kornizë kushtetuese u miratua pikërisht në kohën kur po hartohej Plani i Ahtisaarit, dokument ky që synonte të përcaktonte mekanizmat dhe mënyrat për mbrojtjen e të drejtave të komunitetit serb brenda territorit të Kosovës.

Bassuener ka shtuar se Perëndimi nuk reagoi në mënyrën e duhur institucionale ndaj kësaj qasjeje provokuese të Beogradit. Sipas tij, institucionet perëndimore lejuan që kjo situatë të kalonte pa asnjë reagim, në vend që të deklaronin qartë se një qasje e tillë do të përbënte pengesë të pakapërcyeshme për aspiratat e Serbisë drejt anëtarësimit në Bashkimin Evropian.

Duke analizuar zhvillimet ndër vite, analisti ka theksuar se hapësira për një qasje më realiste politike ndaj Kosovës ka qenë dukshëm më e madhe në të kaluarën sesa në periudhën e sotme. Ai ka veçuar periudhën e vitit 2001, si dhe vitet 2006–2008, kur ekzistonin kushte dhe mundësi më të favorshme për realizëm politik, të mbështetura nga një mjedis gjeopolitik më ndryshe.

Në vlerësimin e tij, diskursi nacionalist në Serbi është forcuar dhe tensionuar gjithnjë e më shumë ndër vite, duke e shndërruar çështjen e Kosovës në një nga sfidat më të vështira të mundshme. Për më tepër, bashkëthemeluesi i DPC-së ka paralajmëruar opinionin se largimi i mundshëm i presidentit aktual Aleksandar Vuçiq nga pushteti nuk do të sjellë domosdoshmërisht një ndryshim thelbësor të qasjes së Serbisë ndaj Kosovës.

Lidhur me këtë situatë, Bassuener ka deklaruar: «Perëndimi e lejoi këtë të kalonte pa reagim, në vend që të shprehte qartë se një qasje e tillë do të ishte pengesë për aspiratat e Serbisë për anëtarësim në BE». Ai gjithashtu ka shtuar: «Fatkeqësisht, nuk mund të mohohet se në Serbi kishte më shumë hapësirë dhe mundësi për realizëm politik në vitin 2001, madje edhe në vitet 2006–2008, sesa sot, për shkak të diskursit nacionalist gjithnjë e më të tensionuar lidhur me Kosovën».