Si ta ulni faturën e rrymës: çfarë thonë vërtet pajisjet që harxhojnë në heshtje

PRISHTINË — Vera në Prishtinë, Tiranë apo Shkup fillon me një zakon të njëjtë: kondicioneri ndizet në mëngjes dhe mbetet i lidhur deri në vjeshtë. Fatura që vjen më pas e bën të qartë se rehatia ka çmim. Por pjesa më e errët e konsumit nuk ndodh kur pajisjet punojnë — ndodh kur ato thjesht presin.

Pse ka rëndësi

• Sipas Ekonomia Online, gjashtë pajisje tërheqin rrymë edhe kur i konsideroni të fikura: kompjuteri fiks deri 21 W, mikrovala 3 W, televizori 3 W, telefoni pa kabllo 3 W, makineria e kafesë rreth 1 W dhe karikuesi 0.26 W.
• Karikuesi i lënë me një celular plotësisht të karikuar në prizë kalon nga 0.26 W në 1–5 W — humbja rritet pikërisht kur mendoni se keni mbaruar.
• Kondicioneri i vendosur në 26°C dhe i lënë të punojë pa ndezje-fikje, me filtrin e pastruar çdo dy javë, është pika e ekuilibrit mes rehatisë dhe faturës.

Konsumi i fshehtë i pajisjeve shtëpiake

Sipas një përmbledhjeje të publikuar nga Ekonomia Online, gjashtë pajisje shtëpiake vazhdojnë të tërheqin energji elektrike edhe kur i konsideroni "të fikura". Karikuesi i celularit, i lënë në prizë pa telefon të lidhur, konsumon 0.26 W në gjendje pasive, por arrin deri në 1–5 W kur një celular i karikuar plotësisht mbetet i lidhur — një diferencë që në shumicën e shtëpive shumëzohet me numrin e prizave të zëna. Mikrovala në standby shton 3 W, televizori 3 W, makineria e kafesë rreth 1 W, telefoni pa kabllo 3 W. Kompjuterët fiksë janë më agresivët: deri në 21 W edhe kur janë të fikur, sipas të njëjtit burim.

Këto sasi, të veçuara, duken të parëndësishme. Por në një shtëpi mesatare shqiptare — ku prizat mbeten të zëna nga zakoni, jo nga nevojë — shuma përvjetore e këtij "vjedhësi të heshtur" mund të jetë e barabartë me disa muaj tarifë bazë.

Strategjitë thelbësore për uljen e faturës

Tre gjëra që mund të provoni këtë javë

1. Shkëputni prizat e gjashtë "fajtorëve" kur flini. Lista e Ekonomia Online: karikuesi i celularit, mikrovala, kompjuteri fiks, makineria e kafesë, telefoni pa kabllo, televizori. Nuk ju duhet smart-plug — një zgjatim me çelës mjafton për grupin e pajisjeve në një dhomë.

2. Rregulloni kondicionerin në 26 gradë dhe lëreni të punojë, mos e ndizni-fikni. Këshilla e përsëritur nga Telegrafi dhe Demokracia: cikli i shkurtër në modalitet të fortë konsumon më pak se funksionimi i vazhdueshëm në fuqi të ulët. Temperatura 26°C është pika e ekuilibrit mes rehatisë dhe kursimit — më poshtë, çdo gradë shton konsumin. Pastrimi i filtrit çdo dy javë në verë e bën këtë regjim të qëndrueshëm.

3. Kontrolloni izolimin e dhomës përpara se të akuzoni kondicionerin. Të dy burimet e njëjta theksojnë se ajri i nxehtë që hyn dhe i ftohti që del e detyrojnë pajisjen të punojë me kapacitet të plotë pa nevojë. Në shtëpitë e vjetra të Prishtinës apo Tiranës, kjo është shpesh faktori kryesor — jo mosha e kondicionerit.

Rrethanat kur nevojiten investime shtesë

Kur kjo këshillë nuk mjafton

Nuk ka studim të cituar në burimet që tregojë se sa përqind të faturës kursen këto masa në një shtëpi tipike shqiptare — asnjë nga artikujt nuk ofron numër të tillë. Nëse keni bojler elektrik, ngrohje me rezistencë, ose kondicioner të vjetër me klasë energjetike C ose më poshtë, kursimi nga prizat është qesharak në krahasim. Në këto raste, investimi në pajisje të reja ose në izolim të mirëfilltë është i vetmi llogari që del.

Gjithashtu, këshilla për temperaturën 26°C vlen për klimatizim standart — nëse keni fëmijë të vegjël, të moshuar me probleme qarkullimi, ose punoni fizikisht në ambient të mbyllur, ekuilibri personal mund të jetë më i ulët. Burimet nuk e trajtojnë këtë; ne e shtojmë si shënim.

Burimet e përdorura për këtë artikull

Burimet:

• Ekonomia Online — gjashtë pajisje që konsumojnë energji në standby, me vlera specifike në vat
• Telegrafi — rregullimi i kondicionerit në 26°C, kundër ndezje-fikjes, rëndësia e izolimit dhe e pastrimit të filtrit
• Demokracia — të njëjtat këshilla për kondicionerin, me theks te mirëmbajtja

— Redaksia ZHURMA