Zvicra neutrale prodhon dhe eksporton armë ndërsa qytetarët votojnë për rregullat e reja
Më 29 nëntor, votuesit zviceranë do të vendosin për ndryshimin e ligjit që lejon furnizimin me armë të shteteve në konflikte të armatosura.
Redaksia ZHURMA · · 2 min lexim
Më 29 nëntor, qytetarët në Zvicër do të votojnë në një referendum për ndryshimin e ligjit mbi materialet e luftës, duke përcaktuar nëse shteti neutral mund t'i furnizojë me armë shtetet që përfshihen në konflikte të armatosura. Ky vendim u intereson drejtpërdrejt lexuesve tanë, përfshirë diasporën shqiptare në Zvicër, pasi prek sigurinë, ekonominë dhe parimet e neutralitetit të shtetit ku jetojnë dhe veprojnë.
Çfarë ndodhi
Sipas raportimeve të mediave, Zvicra ka një industri të prodhimit ushtarak që prodhon pajisje, armë të lehta, municione, automjete të blinduara dhe sisteme të mbrojtjes ajrore, kryesisht për mbrojtjen e vetë territorit të saj në kuadër të neutralitetit të armatosur. Megjithatë, ky shtet eksporton gjithashtu pajisje ushtarake, ku vetëm në vitin 2025 të ardhurat nga eksporti arritën në 948.2 milionë franga. Deri më tani, ligji ndalon shitjen e armëve shteteve të përfshira në luftime.
Për shkak të përkeqësimit të sigurisë në Evropë nga lufta e agresionit të Rusisë kundër Ukrainës, parlamenti ka vendosur ndryshimin e kushteve të eksportit. Votimi i 29 nëntorit do të vendosë nëse qeveria do të lejohet t'i shesë armë një shteti partner në konflikt, me kusht që kjo të jetë në përputhje me interesat e sigurisë dhe neutralitetit. Ndryshimet kundërshtohen nga Partia Popullore Zvicerane për shkak të rrezikut të përfshirjes së armëve në zona lufte ose duar terroriste, ndërsa dërgesat për Ukrainën do të mbeten të ndaluara për shkak të parimit të trajtimit të barabartë të palëve nga një shtet neutral.
Çfarë do të thotë për ne
Ky votim ka rëndësi të veçantë për qytetarët tanë dhe diasporën shqiptare në Zvicër, të cilët mund të marrin pjesë në vendimmarrjen e vendit ku jetojnë. Burimi nuk flet për ndonjë ndikim direkt ose transferim të këtyre armëve në rajonin e Kosovës, Shqipërisë apo Maqedonisë së Veriut, pasi eksportet e Zvicrës i nënshtrohen kritereve të rrepta dhe vendeve që plotësojnë kushtet pa shkelje të të drejtave të njeriut. Çdo shitje e re do të shqyrtohet rast pas rasti, duke ndaluar eksportet nëse ekziston rreziku i devijimit të armëve.
