Sa milionë euro ka humbur Kosova nga bllokada e fondeve të BE-së?

PRISHTINË — Ndërsa Mali i Zi, Shqipëria dhe Maqedonia e Veriut përgatiten të marrin miliona euro nga Plani i Rritjes i Komisionit Europian, Kosova ka humbur mbi 40 milionë euro për shkak të bllokadës institucionale. Afati shtesë deri më 30 qershor 2026 ka skaduar, duke lënë vendin pa fonde dhe në rrezik të një efekti domino me pasoja të mëdha.

Kryenegociatori i Kosovës për BE-në, Jeton Zulfaj, konfirmoi humbjen e mundshme të fondeve më 1 korrik 2026, një ditë pas skadimit të afatit. Nga 13 hapat e reformave me afat deri në fund të qershorit, qeveria pretendon se ka zbatuar vetëm 7, ndërsa 6 kanë dështuar — pesë prej tyre vareshin nga miratimi i ligjeve në Kuvend.

Strategjia për Luftimin e Krimit të Organizuar, një nga hapat e mbetur, nuk mund të miratohej nga një qeveri në detyrë. Zulfaj sqaroi se mjetet e dedikuara për hapat e pambuluar humbasin automatikisht, duke vlerësuar humbjen në mbi 40 milionë euro. "Paratë shkojnë aty ku ka rezultate," theksoi ai.

Dritëro Arifi, profesor i shkencave politike, shpjegon se Brukseli ka ndryshuar logjikën e integrimit: fondet tani shpërndahen vetëm për shtetet që prodhojnë reforma konkrete. "Kjo logjikë ka ndryshuar rrënjësisht. Paratë shkojnë aty ku reformat japin rezultat," tha Arifi për Kallxo.com.

Ndërkohë, Mali i Zi, Shqipëria dhe Maqedonia e Veriut kanë plotësuar kriteret, ndërsa Kosova, Bosnja dhe Serbia dëmtohen nga moszbatimi i reformave. Shtetet e rajonit kanë afat deri më 15 korrik për të dorëzuar raportet mbi hapat e zbatuar, pas së cilës Komisioni Evropian do të vendosë për pagesat.

Komisioni Evropian ka theksuar se aktualisht nuk ka vendim për penalizimin e vendeve apo rishpërndarjen e fondeve, por vlerësimi do të bëhet pas shqyrtimit të reformave. Megjithatë, humbja e 40 milionë eurove është tashmë një realitet për Kosovën.

Efekti domino i kësaj humbjeje mund të prekë projektet investive, imazhin ndërkombëtar dhe procesin e integrimit evropian të vendit. Bllokada në Kuvend vazhdon të jetë pengesa kryesore për zbatimin e reformave thelbësore.

*Burim: Kallxo*
*— Redaksia ZHURMA*