Ndotja e ajrit shkakton 146 vdekje për 100 mijë banorë në Maqedoninë e Veriut
Sipas Eurostat, shifra është 3.5 herë më e lartë se mesatarja e Bashkimit Evropian, ndërsa aktivistët kërkojnë modernizim të menjëhershëm të industrisë.
SHKUP — Maqedonia e Veriut regjistron 146 vdekje të parakohshme për çdo 100 mijë banorë nga ndotja e ajrit, sipas të dhënave të Eurostat për vitin 2023. Kjo shkallë e lartë e vdekshmërisë e vendos shtetin në një pozitë alarmante, duke tejkaluar ndjeshëm mesataren evropiane prej 41 vdekjesh për 100 mijë banorë.
Aktivisti mjedisor Arianit Xhaferi ka deklaruar për mediat se shkaktarët kryesorë të kësaj shkalle të lartë të ndotjes janë industria me teknologji të vjetëruar dhe termocentralet shtetërore me qymyr. Përveç tyre, ngrohja e amvisërive gjatë dimrit ndikon masivisht në përkeqësimin e cilësisë së ajrit në vend.
Xhaferi veçoi termocentralet e Manastirit dhe Kërçovës si ndotësit më të mëdhenj, duke theksuar se djegia e qymyrit është burimi kryesor i emetimeve helmuese. Ai shtoi se termocentrali i Manastirit është ndotësi i dytë më i madh në Evropë, ndërsa vendi po vuan nga mungesa e alternativave si gazi natyror.
Ky ajër i ndotur lë pasoja shumë të rënda në shëndetin publik, duke prekur veçanërisht fëmijët e vegjël, gratë shtatzëna, të moshuarit dhe të sëmurët kronikë me probleme respiratore. Pasojat e drejtpërdrejta në shëndet janë vërtetuar me të dhëna konkrete nga organizatat mjedisore në spitalet e vendit.
Si shembull të lidhjes së ndotjes me shëndetin, aktivisti kujtoi se gjatë kohës kur funksiononte kombinati i Tetovës Jugohrom, mbi 30 mijë fëmijë kërkonin ndihmë në urgjencat spitalore. Pas mbylljes së këtij gjiganti industrial, kjo shifër pësoi rënie të menjëhershme, duke zbritur deri në rreth 13 mijë fëmijë.
Xhaferi theksoi se masat e deritanishme shtetërore janë të pamjaftueshme dhe zgjidhjet kozmetike nuk mjaftojnë për këtë krizë. Ai kërkoi që ministria e mjedisit, komunat dhe inspektoratet të marrin hapa radikalë, ndërsa ftoi edhe qytetarët që të ndërgjegjësohen duke mos hedhur mbeturina dhe duke denoncuar çdo rast të ndotjes.
Burim: Shenja
— Redaksia ZHURMA