Si do të funksionojë dhurimi i organeve në Maqedoni nga 1 tetori?

— Ministri i Shëndetësisë, Azir Aliu, njoftoi se nga 1 tetori 2026 do të hyjë në funksion moduli i ri në sistemin elektronik “Termini Im”. Ky sistem do të lejojë çdo qytetar të rritur të deklarojë qartë nëse pajtohet apo jo të jetë dhurues i organeve dhe indeve pas vdekjes gjatë vizitave te mjeku i tij amë.

Procedura parashikon që mjeku të informojë qytetarin mbi pasojat ligjore dhe të drejtën për ndryshimin e vendimit në çdo kohë. Deklarata nënshkruhet personalisht, certifikohet nga mjeku dhe arkivohet në format PDF për t'u futur në Listën Kombëtare. Sistemi do të regjistrojë të dhënat bazë, datën e deklaratës dhe statusin e qartë të pëlqimit.

Ministri Aliu theksoi se qasja në këto të dhëna do të jetë rreptësisht e kufizuar dhe e kontrolluar, ku çdo hyrje në sistem do të lërë gjurmë. Ky hap vjen pas miratimit të Ligjit për ndryshimet në Ligjin për heqjen dhe transplantimin e pjesëve të trupit të njeriut, i cili u votua më 29 qershor me 58 vota pro dhe gjashtë kundër.

Koordinatorja Kombëtare e Transplanteve, Biljana Kuzmanovska, shpjegoi se ndryshimet u diktuan nga situata në terren, ku shkalla e pëlqimit ishte e ulët pavarësisht numrit të donatorëve potencialë. Sipas saj, mungesa e pëlqimit individual shpesh çonte në dyshime të familjeve, duke shkaktuar humbje të orëve të punës dhe materiale të çmuara për ekipat mjekësore.

Kuzmanovska theksoi se modeli i ri bazohet në sistemet më të suksesshme ndërkombëtare, ku pëlqimi individual konsiderohet superior. Ajo sqaroi se ky proces nuk varet nga ekspertiza e mjekëve apo struktura e sistemit shëndetësor në Maqedoni, por varet tërësisht nga vullneti i individit, i cili vendoset në radhë të parë.

Për të luftuar dyshimet në publik, autoritetet theksuan se gjithçka është vullnetare dhe kriteret mjekësore janë të publikuara për t'u lexuar nga kushdo. Kuzmanovska u referua dhurimit si një akt etik dhe moral personal, duke nënvizuar se askush nuk është i detyruar të dhurojë nëse nuk dëshiron, duke kështu ndërtuar besimin në sistem mbi bazën e vullnetarizmit.

Aktualisht, Ministria e Shëndetësisë po punon për dekretet dhe rregulloren që do të përcaktojnë më saktë menaxhimin e Listës Kombëtare dhe formën e deklaratës. Qëllimi është që procesi të jetë teknikisht dhe komunikativisht i përgatitur, në mënyrë që dhurimi i organeve të mos lihet pasigurive apo frikës së qytetarëve.

Burim: Portalb
— Redaksia ZHURMA