Si ndikon rrjeti Natura 2000 në mbrojtjen e mjedisit në Malin e Zi?

— Qeveria e Malit të Zi ka miratuar propozimin për Rrjetin Ekologjik Natura 2000, duke njohur zyrtarisht lumin Buna, Adën, Plazhin e Madh, Valdanosin, Kriporen e Ulqinit dhe liqenin e Shasit si pjesë të trashëgimisë natyrore evropiane. Ky vendim vjen pas më shumë se një dekadë pune shkencore nga ekspertë të mjedisit dhe organizata të shoqërisë civile për dokumentimin e vlerave ekologjike të këtyre zonave.

Ky hap politik dhe ligjor është një nga angazhimet më të rëndësishme në rrugën e vendit drejt anëtarësimit në Bashkimin Evropian. Rrjeti Natura 2000, i bazuar në Direktivën e Shpendëve (2009/147/EC) dhe Direktivën e Habitateve (92/43/EEC), përbën koordinimin më të madh të zonave të mbrojtura në BE për ruajtjen e specieve të rrezikuara.

Sipas autorit, qëllimi i këtij rrjeti nuk është bllokimi i zhvillimit ekonomik, por sigurimi që ai të ecë paralelisht me ruajtjen e habitateve. Projektet e zhvillimit në këto zona mund të realizohen vetëm pasi të provojnë, përmes vlerësimeve shkencore, se nuk do të shkaktojnë dëme të konsiderueshme në ekosistemet e mbrojtura.

Mbrojtja e mjedisit qëndron në qendër të kapitullit 27 të negociatave për anëtarësimin në BE, i cili konsiderohet një nga kapitujt më kompleksë. Ndryshe nga përafrimi i legjislacionit, ky kapitull kërkon zbatim praktik, ku Mali i Zi duhet të dëshmojë se planet urbanistike respektohen dhe ekosistemet e degraduara restaurohen.

Përveç Natura 2000, detyrimet mjedisore përforcohen nga Direktiva Kuadër për Ujërat (2000/60/EC), e cila kërkon parandalimin e degradimit të lumenjve dhe ujërave bregdetare. Kjo legjislacion kërkon që ujërat të rikthehen në një gjendje të mirë ekologjike përmes procedurave të rrepta të vlerësimit të ndikimit në mjedis.

Zona e komunës së Ulqinit, së bashku me pellgun e liqenit të Shkodrës, përbën një nga peizazhet më të çmuara ekologjike të Evropës Juglindore. Ligatinat, dunat ranore dhe pyjet breglumore të kësaj zone mbështesin një biodiversitet të jashtëzakonshëm që tashmë është nënnërmendin e standardeve evropiane të mbrojtjes.

Në fund të procesit të negociatave, Bashkimi Evropian nuk do të gjykojë Malin e Zi nga deklaratat politike, por nga peizazhet që ka arritur të mbrojë konkretisht. Mbrojtja e mjedisit në këto zona nuk është mëmë një çështje vullneti politik, por një detyrim ligjor i prerë për integrimin evropian.

Burim: Koha Javore
— Redaksia ZHURMA