Sot në histori
Sot në histori — 30 dhjetor
30 dhjetor 1940 — Gjergj Fishta vdiq. Edhe: Eliza Dushku lindi në Masaçusets.
2 ngjarje
Çfarë ndodhi më 30 dhjetor në historinë shqiptare: 2 ngjarje të datuara dhe të verifikuara nga arkivi ynë, bashkë me lexime që e vendosin datën në kontekst.
Më 30 dhjetor në histori
1940Gjergj Fishta vdiq
Frati françeskan nga Zadrima i dha shqipes epikën e saj kombëtare me «Lahutën e Malcís», poemë e punuar për dekada mbi këngët kreshnike të veriut. Kryesoi Kongresin e Manastirit që sanksionoi alfabetin zyrtar, ishte pjesë e delegacionit shqiptar në Versajë dhe deputet. Pas vitit 1945 regjimi e shpalli armik dhe ia ndaloi veprën; rikthimi erdhi vetëm pas 1990-s.
1980Eliza Dushku lindi në Masaçusets
Aktorja amerikane me prejardhje shqiptare nga ana e babait u bë e njohur me role në kinema dhe televizion që nga fëmijëria, mes tyre te «True Lies», «Bring It On» dhe serialet «Buffy» e «Dollhouse». Lidhjet e saj me Shqipërinë e kthyen në një nga fytyrat më të njohura të diasporës shqiptare në Shtetet e Bashkuara.
Burimet
Nga arkivi — leximet e kësaj dite
Gjergj Fishta: poeti françeskan që i dha shqipes epikën e saj kombëtare
Jeta e plotë e poetit që vdiq më 30 dhjetor 1940 dhe që regjimi u përpoq ta fshinte nga kujtesa letrare.
Lahuta e Malcís: epopeja që u bë e ndaluar dhe u kthye në testament kulturor
Historia e veprës: nga këngët kreshnike te ndalimi pesëdhjetëvjeçar dhe te rikthimi pas vitit 1990.
Dua Lipa: nga stadiumi i Meksikës te altara siciliane
Brezi i ri i fytyrave shqiptare në kulturën globale, tri dekada pas atyre që hapën rrugën si Eliza Dushku.