Asambleja Parlamentare e NATO-s: Siguria më e mirë në Kosovë duhet të sjellë përparim politik

Përmirësimi i sigurisë në Kosovë duhet të shërbejë si shtysë për përparim të mëtejshëm politik, forcim të institucioneve demokratike dhe rritje të besimit ndërmjet komuniteteve, sipas përfundimeve të një misioni faktmbledhës të Asamblesë Parlamentare të NATO-s të zhvilluar në Prishtinë më 28 dhe 29 tetor. Në raportin e publikuar të martën, parlamentarët vlerësojnë se pavarësisht përmirësimit të situatës, tensionet e vazhdueshme dhe kërcënimet hibride përbëjnë sfida për stabilitetin afatgjatë të vendit.

Gjatë vizitës në kryeqytetin e Kosovës, një delegacion i Komitetit Politik të kësaj asambleje zhvilloi takime me përfaqësues të institucioneve vendore për të diskutuar rreth ambicjeve të shtetit për integrim euroatlantik dhe kontributit në sigurinë rajonale. Sipas dokumentit të publikuar nga delegacioni, zyrtarë të lartë shtetërorë, ku përfshihet kryeministri Albin Kurti, paraqitën prioritetet strategjike të vendit që lidhen me rritjen e buxhetit për mbrojtjen, blerjen e pajisjeve ushtarake dhe shtimin e rekrutimeve. Krahas këtyre masave, drejtuesit e institucioneve parashtruan angazhimet për ngritjen e kapaciteteve trajnuese të Forcës së Sigurisë së Kosovës dhe forcimin e ndërveprimit me trupat aleate.

Udhëheqësit kosovarë ritheksuan në takime se «anëtarësimi në NATO mbetet prioritet strategjik i vendit», duke dëshmuar njëkohësisht mbështetjen politike dhe praktike ndaj Ukrainës. Vëzhguesit e NATO-s vunë në dukje se «ekziston një konsensus i gjerë, si në spektrin politik, ashtu edhe në shoqërinë kosovare, në favor të anëtarësimit në NATO dhe bashkëpunimit të ngushtë me Aleancën». Gjatë këtij misioni, delegacioni i përbërë nga anëtarë të Nënkomitetit për Marrëdhëniet Transatlantike dhe atij për Partneritetet e NATO-s vizitoi gjithashtu selinë e KFOR-it dhe u takua me ministra qeveritarë, udhëheqës të grupeve parlamentare nga pozita e opozita, përfaqësues të komuniteteve joshumicë, si dhe zyrtarë të UNMIK-ut, EULEX-it, ekspertë të pavarur dhe pjesëtarë të shoqërisë civile.

Për sa i përket pranisë ushtarake ndërkombëtare, raporti thekson rolin e pazëvendësueshëm të KFOR-it në ruajtjen e paqes dhe garantimin e lirisë së lëvizjes. «KFOR-i vazhdon të jetë thelbësor për ruajtjen e një mjedisi të sigurt dhe garantimin e lirisë së lëvizjes për të gjitha komunitetet. Në funksion të përmirësimit të situatës së sigurisë, Aleanca ka nisur optimizimin gradual të pozicionimit dhe pranisë së KFOR-it, në përputhje me rrethanat e ndryshueshme në terren. Megjithatë, NATO-ja ruan mundësinë e përshtatjes së pranisë së forcave të saj në rast të përkeqësimit të situatës së sigurisë», thuhet në dokument.

Përfaqësuesit e Asamblesë Parlamentare nënvizuan se zhvillimet në siguri dhe ato politike duhet të ecin paralelisht për të garantuar një të ardhme stabile. Sipas vlerësimeve të tyre, dialogu i ndërmjetësuar nga Bashkimi Evropian mes Kosovës dhe Serbisë mbetet shtyllë kryesore për stabilitetin rajonal, ndërsa «thelbësore do të jetë normalizimi i marrëdhënieve dhe zbatimi i zotimeve ekzistuese në të ardhmen e afërt». Ndërkohë, në raport theksohet nevoja për avancimin e reformave demokratike, forcimin e sundimit të ligjit, llogaridhënien institucionale dhe rritjen e besimit të komuniteteve joshumicë përmes mbrojtjes së të drejtave të tyre pronësore, gjuhësore dhe qasjes në shërbime publike.