Zhurma Press E Martë · 25 Gusht 2026 — Prishtinë · Tiranë · Shkup · Diaspora Treguesi Kërko Ruajtur · 0 Abonohu falas
LIVE · 20:43 60+ burime · klasifikim automatik · mbikëqyrje redaksionale
E fundit Edicioni 19:00 · Mbrëmja
ZHURMA

Sot në histori — 5 janar

5 janar 1991 — Del numri i parë i «Rilindjes Demokratike», gazeta e parë jashtë kontrollit të shtetit. Edhe: Lind At Anton Harapi, françeskani që përfundoi para togës.

Çfarë ndodhi më 5 janar në historinë shqiptare: 2 ngjarje të datuara dhe të verifikuara nga arkivi ynë, bashkë me lexime që e vendosin datën në kontekst.

Më 5 janar në histori

Del numri i parë i «Rilindjes Demokratike», gazeta e parë jashtë kontrollit të shtetit (1991)

Organi i Partisë Demokratike, e themeluar më 12 dhjetor 1990, doli në qarkullim si e para gazetë e lirë pas gjysmë shekulli monopoli. Deri atëherë shtypi shqiptar kishte qenë tërësisht i partisë-shtet. Botimi i saj çau për herë të parë në praktikë monopolin informativ dhe i dha opozitës së sapolindur një zë të përhershëm në muajt që çuan te zgjedhjet e para pluraliste të marsit 1991.

Lind At Anton Harapi, françeskani që përfundoi para togës (1888)

I lindur në Shirokë të Shkodrës, u bë një nga mendjet kryesore të kulturës françeskane shqiptare: pedagog, publicist dhe autor i «Andrra e Pretashit». Nga viti 1923 deri më 1931 drejtoi kolegjin françeskan të Shkodrës. Gjatë pushtimit gjerman qe anëtar i Regjencës, çka e bëri objektiv të pushtetit të ri. Gjyqi ushtarak i Tiranës e dënoi me vdekje si bashkëpunëtor të Boshtit dhe ai u pushkatua më 20 shkurt 1946.

Nga arkivi — leximet e kësaj dite

Anton Harapi: filozofi françeskan i Shkodrës, i pushkatuar si «armik i popullit»

Vepra dhe procesi gjyqësor i vitit 1946, i lexuar përmes dokumenteve dhe jo përmes verdiktit që e mbylli.

Rënia e komunizmit shqiptar 1990–1991

Muajt në të cilët doli gazeta e parë e lirë: kronologjia e shembjes, nga dhjetori i studentëve te marsi i zgjedhjeve.

At Zef Pllumi: frati françeskan që rroi vetëm për të dëshmuar

Bashkëvëllai që mbijetoi burgjet dhe shkroi dëshminë për brezin e klerit katolik të zhdukur mes viteve 1945 dhe 1950.

4 janar · Sot në histori · 6 janar

Janar: 1 · 2 · 3 · 4 · 5 · 6 · 7 · 8 · 9 · 10 · 11 · 12 · 13 · 14 · 15 · 16 · 17 · 18 · 19 · 20 · 21 · 22 · 23 · 24 · 25 · 26 · 27 · 28 · 29 · 30 · 31

Kjo faqe është arkivi i përhershëm i kësaj date — përmbajtja e saj nuk ndryshon. Kalendari i plotë: të 366 ditët. Shfleto gjithë arkivin te Histori dhe Muzeu i figurave.

📬 Merr "Pyetjet e mëngjesit" çdo ditë — historia dhe lajmet, falas në email →