Pse për 1 euro eksport Kosova importon 7 euro?

PRISHTINË — Kosova importoi mallra me vlerë 7.048 miliardë euro gjatë 2025-ës, ndërkaq eksportoi vetëm 942.1 milionë, duke sjellë një deficit tregtar prej afërsisht 6.1 miliardë euro. Në mesatar, për çdo euro të eksportuar, ekonomi importon shtatë euro të tjerë — një hendek që ekonomistët e përshkruajnë si jashtëzakonisht të madh dhe të papërputhshëm me një zhvillim të qëndrueshëm.

Kryetari i Shoqatës së Prodhuesve, Kushtrim Ajvazi, thotë se numrat janë shqetësuar: 83 për qind e buxhetit të qarkullimit shkon për konsum, dhe konsumi është orientuar drejt importit. Ai kërkon politika më të favorshme prodhuese që të krijojnë produkte zevëndësuese të importit dhe të rrisin eksportin, duke thënë se mjetet dhe kërkesat po dalin jashtë vendit.

Profesori i ekonomisë, Fidan Qerimi, thekson se nga paslufta deri sot e kaluara një çerek shekulli pa qenë në gjendje të orientojë ekonominë për të plotësuar kërkesat e tregut. Për të, ky deficitet përfaqëson një dështim struktural që vazhdon dekadë pas dekade pa zgjidhje të qartë.

Partneri kryesor i importit mbeti Gjermania me 1 miliard euro, e ndjekur nga Turqia me 926 milionë dhe Kina me 920 milionë euro. Këto tre vende dominojnë hyrjet e mallrave, ndërsa ekspozita mbeten të përqendruara dhe me vlera shumë më të vogla.

Ekspozitat kryesore drejtohen drejt Shqipërisë me mbi 38 milionë euro, Maqedonisë së Veriut me rreth 29.3 milionë, dhe Turqisë me afërsisht 9.8 milionë. Numrat e vogël eksporzues tregojnë se baza prodhuese ende nuk ka arritur të penetrojë tregjet e mëdha evropiane apo rajonale me peshë.

Struktura e ekonomisë mbetet e mbështetur në konsum importues — 83 për qind e qarkullimit shkon për blerje, jo për investim ose prodhim. Ekonomistët paralajmërojnë se pa një kthim të qartë drejt prodhim të zevëndësues dhe rritje ekspozite, deficiti do të vazhdojë të thellohet vit pas viti.

Burim: Demokracia, https://demokracia.com/per-1-euro-eksport-7-euro-import/
— Redaksia ZHURMA