Pse hedhja e vezëve në protestë rrezikon kauzën e protestuesve?
Aktet simbolike mund të tërheqin vëmendje, por çfarë ndodh kur ato zëvendësojnë argumentet me spektakël?
TIRANË — Në ditën e 34-të të protestës kundër qeverisë, një pamje bëri xhiron në rrjetet sociale: vezë të hedhura mbi makinat e deputetëve pranë Kuvendit. Për disa, ishte një akt simbolik revolte; për të tjerë, një shenjë se protesta po humb fokusin nga kërkesat politike.
Fatos Çoçoli, një nga komentuesit e protestës, thotë se hedhja e vezëve mund të tërheqë vëmendje për një ditë, por rrezikon ta largojë protestën nga kauza e saj dhe të dobësojë mbështetjen publike. "Vëmendja publike rrezikon të zhvendoset nga kërkesat politike dhe qytetare, për t’u përqendruar tek format e përplasjes simbolike," shkruan ai.
Historia e demokracive tregon se forca e një proteste nuk matet nga intensiteti i përplasjes, por nga aftësia për të bindur opinionin publik dhe për të ndërtuar besueshmëri. Çdo protestë ka nevojë për një kapital moral — pikërisht ky kapital i jep legjitimitet në sytë e qytetarëve dhe e bën më të fortë përballë institucioneve.
Hedhja e vezëve si formë proteste nuk është e re. Në vende të tjera demokratike, është përdorur historikisht për të shprehur mosaprovim pa dhunë të rëndë. Megjithatë, përvoja ndërkombëtare tregon se aktet simbolike kanë efekt vetëm kur shoqërohen me një mesazh të qartë politik dhe një strategji që synon mbështetje më të gjerë qytetare. Përndryshe, ato mbeten episode mediatike që harrohen shpejt.
Çoçoli thekson se Shqipëria ka nevojë për një kulturë politike ku kundërshtari sfidohet me argumente dhe transparencë, jo vetëm me gjeste që prodhojnë tituj. "Demokracia nuk ndërtohet mbi poshtërimin e kundërshtarit politik, por mbi aftësinë për ta detyruar atë të japë llogari," shkruan ai, duke theksuar se përplasjet simbolike rrezikojnë ta dobësojnë vetë protestën.
Protesta duhet të zgjerojë bazën e saj përtej disa mijëra të rinjsh aktivistë. "Sa përfaqësues të fermerëve, të pensionistëve, të punëtorëve kemi parë në 33 ditët e protestës? Ky është testi i vërtetë i suksesit të saj," vë në dukje Çoçoli. Pa një bazë më të gjerë, edhe "guerrilja e vezëve" mbetet një episod që tërheq vëmendjen për një ditë, por nuk garanton zgjidhje.
Në fund, asnjë simbol nuk mund të zëvendësojë kërkesat reale: uljen e çmimeve, luftën kundër korrupsionit, përmirësimin e arsimit apo forcimin e drejtësisë. Këto objektiva kërkojnë ide, organizim dhe pjesëmarrje qytetare — jo vetëm spektakël.
Burim: Shqiptarja
— Redaksia ZHURMA
Bisedoni
Komentet janë të hapura për anëtarët e Zhurma. Llogaria është falas — krijo një ose hyr në llogarinë tënde për me e thanë mendimin.