Plakolli Kasumi: Qendrat për Punë Sociale pa kushte e psikologë

Gjendja në Qendrat për Punë Sociale në Kosovë u cilësua e rëndë gjatë mbledhjes së Komisionit për të Drejtat e Njeriut, ku u paraqitën sfidat dhe boshllëqet e zbatimit të ligjit nga ekspertja e NDI-së, Luljeta Plakolli Kasumi. Sipas saj, institucionet përballen me mungesë të kushteve dhe psikologëve, ndërsa në raste të caktuara viktimave të dhunës u thuhet se nuk ka vend për to. Ajo shtoi se punonjësit bëjnë maksimumin, por mungesa e financimit ua pamundëson ofrimin e mbështetjes së nevojshme.

Siç raportoi Zhurma më 2026-10-29, Andin Hoti kishte konfirmuar nisjen e inspektimeve në QPS në Pejë pas vrasjes së Arlinda Zekajt në Vitomiricë.

Gjatë diskutimit për mbikëqyrjen e ligjit, Plakolli Kasumi përmendi se dokumenti ka hapësirë për përmirësime për shkak të dispozitave kontradiktore dhe paqartësive në përkufizimet institucionale. Ajo theksoi se problemi kryesor mbetet mungesa e akteve nënligjore dhe mosfunksionalizimi i disa mekanizmave, duke përfshirë linjën telefonike emergjente dhe fondin emergjent për viktimat gjatë qëndrimit në polici. Në anën tjetër, ajo vlerësoi si risi pozitive financimin shumëvjeçar të strehimoreve dhe ndalimin e ndërmjetësimit e pajtimit në rastet e dhunës në familje.

Kryetarja e Komisionit, Fatmire Kollçaku, deklaroi se ligji parasheh përgjegjësi për një numër të madh institucionesh, nga nivelet lokale te ato shëndetësore, policia, prokuroria dhe gjykatat. Deputetja e Vetëvendosjes rikujtoi se Kuvendi i Kosovës kishte miratuar përfshirjen e Konventës së Stambollit në vitin 2020 dhe kërkoi përshpejtimin e hartimit të akteve nënligjore që ende mungojnë, duke paralajmëruar se mosmiratimi i tyre në kohë e bën ligjin të pazbatueshëm në disa pjesë. Ajo theksoi gjithashtu rëndësinë e parandalimit të dhunës përmes edukimit në familje dhe institucione arsimore për të luftuar stereotipet.

Në lidhje me rastet tragjike, Plakolli Kasumi përmendi vrasjen e Arlinda Zekajt, e cila sipas saj ka nxjerrë në pah të gjitha boshllëqet institucionale në mbrojtjen e viktimave. Ajo bëri të ditur se ky rast është i katërti në listën e rasteve që kanë dalë në pah gjatë diskutimeve për strategjinë, duke e vlerësuar situatën si shumë të rëndë dhe dekurajuese.

Luljeta Plakolli Kasumi deklaroi: «Nuk ka kushte, s’ka psikologë. Ka raste që i thuhet viktimës s’kemi vend. Nuk po i fajësoj, sepse kam taku shumë prej tyre gjatë këtyre viteve dhe e bëjnë maksimumin, por kur nuk kanë financim e kushte, ai është maksimumi që mundesh me bo».

Fatmire Kollçaku u shpreh: «Ky komision e ka shprehur vullnetin që një ligj që ka qenë në duart e disa prej neve këtu në legjislaturat e kaluara, mirëpo të cilët sot jemi të interesuar ta shohim se në aspektin, qysh ta fuqizojmë, cilat akte nënligjore ende nuk janë hartuar? Sepse është shumë e qartë që mos nxjerrja me kohë e akteve nënligjore në një pjesë ligjin e bën të pazbatueshëm. Andaj është i imediatë përpjekja që këto, ato që kanë mbetur pa u hartuar».