Çfarë lidhje ka mëlçia me dhjamosur dhe kancerin e zorrës?

TIRANË — Një studim i ri i botuar në ‘Nature’ ka zbuluar se mëlçia e dhjamosur mund të nxisë formën më agresive të metastazave të kancerit kolorektal. Gjetjet hedhin dritë mbi arsyet pse disa pacientë përballen me një ecuri shumë më të rëndë të sëmundjes dhe hapin rrugën për trajtime më të personalizuara.

Kanceri kolorektal është një nga shkaqet kryesore të vdekjeve nga kanceri në botë dhe përbën rreth një në dhjetë diagnoza të reja të sëmundjes. Rreth 50% e pacientëve zhvillojnë metastaza në organe të tjera, kryesisht në mëlçi, duke ulur ndjeshëm shanset për mbijetesë.

Studiuesit zbuluan se pacientët me mëlçi të dhjamosur kanë më shumë gjasa të zhvillojnë të ashtuquajturat ‘metastaza zëvendësuese’, një formë shumë agresive në të cilën qelizat kancerogjene depërtojnë dhe përzihen me indin e shëndetshëm të mëlçisë. Këta pacientë kanë një prognozë dukshëm më të keqe krahasuar me ata që zhvillojnë metastaza të cilat mbeten të ndara nga indi normal dhe shoqërohen me mbijetesë më të lartë.

Studimi zbuloi gjithashtu mekanizmin biologjik që qëndron pas këtij fenomeni. Në mëlçinë e dhjamosur, nivelet e larta të acideve yndyrore stabilizojnë proteinën MYC, e njohur për rolin e saj në zhvillimin e kancerit. Aktivizimi i MYC rrit prodhimin e aminoacidit prolinë, i cili përdoret për formimin e kolagjenit.

Ky kolagjen krijon një mjedis të favorshëm që u mundëson qelizave tumorale të depërtojnë dhe të përhapen më lehtë në mëlçi. Sipas autores kryesore të studimit, Prof. Sarah-Maria Fendt, mëlçia e dhjamosur nuk është thjesht një problem metabolik, por një faktor që ndikon drejtpërdrejt në mënyrën se si zhvillohet dhe përhapet kanceri.

Kjo tregon se gjendja metabolike e pacientit luan një rol të rëndësishëm në ecurinë e sëmundjes. Rezultatet kanë edhe rëndësi praktike për trajtimin e pacientëve. Medikamentet që synojnë proteinën MYC janë aktualisht në faza testimi dhe studimi sugjeron se ato mund të jenë më efektive te pacientët me mëlçi të dhjamosur dhe metastaza zëvendësuese.

Për më tepër, studiuesit arritën të ngadalësojnë zhvillimin e metastazave agresive duke ndërhyrë në disa pika të këtij mekanizmi, si bllokimi i proteinës MYC, reduktimi i prodhimit të prolinës ose frenimi i formimit të kolagjenit. Këto rezultate hapin perspektiva të reja për zhvillimin e terapive të personalizuara.

Studimi thekson se trajtimi i kancerit nuk duhet të fokusohet vetëm te tumori, por edhe te gjendja metabolike e pacientit. Vlerësimi i përmbajtjes së yndyrës në mëlçi mund të shërbejë në të ardhmen si biomarker për parashikimin e ecurisë së sëmundjes dhe për zgjedhjen e trajtimit më të përshtatshëm, duke sjellë një qasje më të saktë dhe më efektive në luftën kundër kancerit kolorektal.

Burim: Gazeta Si, https://gazetasi.al/studimi-i-fundit-melcia-e-dhjamosur-perkeqeson-kancerin-e-zorres-se-trashe/
— Redaksia ZHURMA