Kos: Ngërçi institucional ka penguar reformat evropiane

Komisionerja për Zgjerim e Bashkimit Evropian, Marta Kos, ka deklaruar gjatë prezantimit të raportit të zgjerimit se ngërçi institucional në Kosovë ka penguar reformat evropiane gjatë periudhës raportuese. Gjatë shpalosjes së raportit për vendet e Ballkanit Perëndimor, ajo theksoi se mbështetja publike në vend për anëtarësimin në Bashkimin Evropian mbetet në nivel të lartë.

Paketa e zgjerimit, e cila u prezantua në Parlamentin Evropian, vjen një muaj pas publikimit të rishikimeve të politikave të para-anëtarësimit nga Komisioni Evropian. Ky proces përfshin komunikatën që përgatit terrenin për një Bashkim Evropian më të zgjeruar, duke treguar se procesi është i mundur pavarësisht sfidave të konstatuara.

Duke folur për ecurinë e vendeve kandidate, komisionerja Kos bëri të ditur se Mali i Zi është vendi më i avancuar në këtë proces dhe ka mundësi të bëhet anëtari i njëzet e tetë i Bashkimit Evropian. Sipas saj, Mali i Zi ndodhet në fazën përfundimtare të rrugëtimit, ku janë mbyllur njëzet e një kapituj dhe kanë mbetur edhe katërmbëdhjetë të tjerë, ndërsa për Shqipërinë, Ukrainën dhe Moldavinë udhërrëfyesit përcaktojnë perspektivën për vitin e ardhshëm.

Në vlerësimin e saj për grupet e vendeve kandidate, Kos tha se ekziston një grup që po përparon me ritëm të shpejtë, ndërsa Bosnja dhe Hercegovina, Kosova dhe Maqedonia e Veriut po bëjnë pjesë në vendet që kanë ngecur ose nuk po shënojnë përparim të mjaftueshëm. Në krahun tjetër, sipas raportit të paraqitur, në grupin e vendeve që po shënojnë regres bëjnë pjesë Gjeorgjia, Turqia dhe gjatë vitit të fundit edhe Serbia.

Sa i përket Serbisë, komisionerja e Bashkimit Evropian deklaruar se janë vërejtur hapa prapa në të gjitha fushat themelore, veçanërisht në të drejtat themelore, lirinë e shprehjes, lirinë akademike dhe administratën publike. Megjithatë, ajo shtoi se Serbia është ndër vendet kandidate me nivelin më të lartë të përafrimit me legjislacionin evropian dhe është e përgatitur mirë për tregun e vetëm.

Për sa i përket zhvillimeve të ardhshme, Komisioni Evropian ka propozuar një model të ri të integrimit gradual që u mundëson vendeve kandidate të përfitojnë përpara anëtarësimit të plotë. Në tremujorin e parë të vitit të ardhshëm do të nisin dialogët për këtë integrim gradual me qëllim vlerësimin e masave ekzistuese dhe shqyrtimin e mundësive të reja.

Nisma e re fokusohet gjithashtu te ndërlidhja e sigurisë evropiane, ku përfshihen përballja me dezinformimin, sulmet kibernetike dhe krimi i organizuar. Sipas zyrtares së lartë të Bashkimit Evropian, integrimi i vendeve kandidate në strukturat e sigurisë nënkupton shkëmbim më të mirë informacioni dhe kontroll më të madh mbi migracionin.

Duke folur për situatën e brendshme të vendit, komisionerja theksoi se pavarësisht vështirësive të shkaktuara nga bllokada institucionale, Kosova së fundmi ka intensifikuar zbatimin e Agjendës së Reformave. Ajo shtoi se institucionet evropiane kanë mirëpritur zgjedhjen e presidentes së re dhe shpresojnë se stabiliteti i ripërtërirë do t'i mundësojë vendit të shënojë përparim të mëtejshëm.

«Kosova ka mbetur e përkushtuar ndaj rrugëtimit të saj drejt Bashkimit Evropian, me një nivel të lartë të mbështetjes publike për këtë proces», u shpreh Marta Kos gjatë prezantimit të saj në Parlamentin Evropian. Ajo theksoi gjithashtu se «ngërçi institucional ka ndikuar në zbatimin e reformave të ndërlidhura me BE-në gjatë periudhës së raportimit».

Në lidhje me perspektivën e vendeve të tjera, komisionerja shtoi se qeveria e re serbe do të ketë mundësinë ta ndryshojë kursin dhe të shfrytëzojë mundësinë për një fillim të ri. «Qeveria e re serbe ka mundësinë ta kthejë një faqe të re, të forcojë institucionet demokratike dhe të drejtat themelore», deklaroi ajo lidhur me hapat që duhet të ndërmarrë Serbia në rrugën e saj drejt bllokut evropian.