Si u bë Aleksandër Buda inxhinieri i parë shqiptar me diplomë franceze?

BERAT — Aleksandër Buda, inxhinieri i parë shqiptar me diplomë franceze, ndërroi jetë këtë të shtunë në Berat, pas meshës në Katedralen Ortodokse. Ndarja e tij ka lënë një boshllëk në fushën inxhinierike dhe në komunitetin shkencor shqiptar.

U lind në Gjirokastër dhe ndoqi studimet në Fakultetin e Minierave, ku u shqua me rezultate të shkëlqyera. Në periudhën komuniste u përjashtua përkohësisht nën akuzën e absurditetit “agjitacion dhe propagandë”, por arriti të rikthehej dhe të përfundonte studimet me notën maksimale 10 në lëndën e rezistencës së materialeve.

Në vitin 1991, Buda emigroi në Francë, duke filluar si mekanik motoçikletash dhe duke rindërtuar jetën në një terren të panjohur. Karriera e tij kaloi në Institutin Francez të Naftës, dhe më vonë në kompanitë prestigjioze Geoservices dhe Schlumberger, ku u specializua në projektim inxhinierik.

Ai projektoi instrumente për eksplorimin e nëntokës, sisteme ultrasonike dhe pajisje matëse të avancuara, duke kombinuar mekanikën, elektronikën, gjeofizikën dhe akustikën. Në vitin 2006, pa ndjekur një program tradicional universitar, mbrojti qindra faqe punë shkencore para profesorëve të Arts et Métiers ParisTech.

Kështu u bë inxhinieri i parë me origjinë shqiptare që mori diplomën e inxhinierit nëpërmjet procedurës së njohjes së përvojës profesionale, një arritje e rrallë edhe për Francën. Emri i tij u botua në Journal Officiel de la République Française si mbajtës i diplomës.

Në vitet e fundit, mendimi i Buda mbetej i lidhur me Shqipërinë. Në 2019, familja gjeti komunikime me Ministrinë e Industrisë për një projekt inovativ që ai dëshironte të implementonte në vend pa përfitim personal.

Legjenda e Buda, i përshkruar si “inxhinier i rrallë-shpikës”, mbetet simbol i një brezi inxhinierësh shqiptarë që aspirojnë për të arritur më shumë. Humbja e tij thekson nevojën për të njohur dhe vlerësuar heronjtë pa zhurmë.

Burim: Fjala
— Redaksia ZHURMA