Shqipëria renditet e 47-ta në botë për nxënësit 15-vjeçarë sipas PISA 2025

Shqipëria renditet në vendin e 47-të në botë për rezultatet e nxënësve 15-vjeçarë në shkencë, matematikë dhe lexim, duke grumbulluar mesatarisht 425.3 pikë në të tria lëndët. Kjo renditje bazohet në rezultatet e testimit ndërkombëtar PISA 2025 të OECD-së, të përpunuara nga Visual Capitalist, ku vendi lë pas shtetet e tjera të Ballkanit Perëndimor.

Në krahasimin rajonal, Mali i Zi renditet në vendin e 50-të me 421.3 pikë, ndërsa Serbia zë vendin e 51-të me 420.3 pikë, duke pasur përkatësisht 4 dhe 5 pikë më pak se Shqipëria. Maqedonia e Veriut pozicionohet në vendin e 73-të me 371.7 pikë, kurse Kosova ndodhet në vendin e 82-të me 349 pikë. Me këtë rezultat, Shqipëria ka 53.6 pikë më shumë se Maqedonia e Veriut dhe 76.3 pikë më shumë se Kosova. Ndërkohë, Kroacia renditet në vendin e 34-t me 461.3 pikë, përpara vendeve të Ballkanit Perëndimor.

Te detajet e arritjeve sipas lëndëve, nxënësit në Shqipëri morën 435 pikë në shkencë, 433 pikë në matematikë dhe 408 pikë në lexim. Leximi doli fusha më e dobët, duke qenë 53 pikë nën mesataren e OECD-së prej 461 pikësh. Në matematikë diferenca me mesataren e OECD-së është 30 pikë, kurse në shkencë është 47 pikë. Në këtë mënyrë, arritjet e nxënësve shqiptarë mbeten nën mesataren e OECD-së në të tria lëndët.

Në nivel global, klasifikimi dominohet nga Azia Lindore, ku gjashtë vendet e para mbahen nga kjo zonë. Katër rajonet e Kinës — Pekini, Shangai, Jiangsu dhe Zhejiang — kryesojnë me mesatare 578.7 pikë, ku Kina ka 612 pikë në matematikë dhe 597 në shkencë. Singapori ndjek me 552.7 pikë, duke prirë në lexim me 535 pikë, dhe Tajvani ka 531.3 pikë. Në dhjetëshen e parë futen edhe Makao, Japonia, Koreja e Jugut, Estonia me 511.3 pikë si vendi europian më i lartë, Hong-Kongu, Mbretëria e Bashkuar dhe Zelanda e Re.

Sa u përket vendeve të tjera, Kanadaja mban vendin e 11-të me 495 pikë, ndërsa Shtetet e Bashkuara të Amerikës janë në vendin e 16-të me 485 pikë. Nxënësit amerikanë kanë marrë 502 pikë në shkencë, 490 në lexim dhe 463 në matematikë. Analizat mbi Amerikën e Veriut lidhin rënien e rezultateve me ndërprerjet nga pandemia, pabarazitë sociale, mungesat në shkollë dhe vështirësitë për mësues. Në Europë shquhen edhe Irlanda, Zvicra, Polonia, Finlanda e Austria, kurse asnjë sistem afrikan nuk futet në 40 vendet e para. UNESCO bën me dije se infrastruktura e pamjaftueshme, mungesa e mësuesve, varfëria dhe pabarazitë pengojnë mundësitë e të nxënit.

Performanca e lartë e Azisë Lindore lidhet me disiplinën akademike, programet mësimore kërkuese, përgatitjen e mësuesve dhe pritshmëritë e familjeve. Studimet vërejnë po ashtu rolin e kulturës së përpjekjes dhe angazhimit në arsim.