Sa miliardë dollarë për armë njoftoi NATO në Ankara?

ANKARA — Udhëheqësit e NATO-s njoftuan mbi 50 miliardë dollarë blerje të reja ushtarake gjatë samitit të 32 anëtarëve të aleancës në Ankara të Turqisë, më 7-8 korrik. Aleatët riafirmuan "angazhimin e hekurt" për mbrojtje kolektive, duke theksuar se ky angazhim buron nga Neni 5 i Traktatit të Uashingtonit — dispozita sipas së cilës sulmi ndaj një aleati konsiderohet sulm ndaj të gjithëve.

Kërcënimet e Rusisë ndaj sigurisë euroatlantike dhe stabilitetit — veçanërisht pushtimi në shkallë të plotë i Ukrainës që filloi në 2022 — janë arsyeja pse aleatët po përmbushin zotimin për mbrojtje të arritur në samitin e Hagës. "Uniteti ynë, solidariteti dhe forca jonë kolektive mbeten themeli i paqes, sigurisë dhe prosperitetit për 1 miliard qytetarët e aleancës sonë," thuhet në deklaratën e samitit.

Investimet në mbrojtje po rriten. Vitin e kaluar, shtetet evropiane të NATO-s dhe Kanadaja rritën investimet bazë të mbrojtjes në mbi 139 miliardë dollarë. Një vit më parë, në samitin e Hagës, aleatët u zotuan se do të rrisnin shpenzimet për mbrojtje në 5 për qind të Prodhimit të Brendshëm Bruto.

Për Ukrainën — e cila synon të bëhet anëtare e NATO-s dhe sipas aleancës kontribuon në sigurinë transatlantike — aleatët zotuan 70 miliardë dollarë në pajisje ushtarake, ndihmë dhe trajnime këtë vit. Mbështetja do të vazhdojë me të njëjtën vlerë edhe për vitin 2027.

NATO tha se po ndërton një të ardhme me një Evropë më të fortë brenda aleancës dhe një "aleancë të modernizuar". Aleatët po investojnë në dislokimin, mbështetjen dhe mirëmbajtjen e forcave të armatosura, si dhe në goditje precize në thellësi, mbrojtje ajrore dhe nga raketat, sisteme pa ekuipazh, teknologji të avancuara dhe kapacitete inteligjence.

Deklarata përmendi edhe kërkesën e presidentit amerikan, Donald Trump, që Evropa të marrë më shumë përgjegjësi për mbrojtjen e aleancës. "Aleatët evropianë dhe Kanadaja, duke punuar me SHBA-në, po marrin përgjegjësi më të madhe për mbrojtjen e aleancës," u tha në deklaratë.

Në deklaratë u përmend edhe Irani. Aleatët përsëritën se Irani nuk duhet të ketë kurrë armë bërthamore — një qëndrim që vjen pas sulmeve që SHBA-ja dhe Izraeli nisën në fund të shkurtit kundër Republikës Islamike.

Burim: Kallxo
— Redaksia ZHURMA