Çfarë parashihte marrëveshja për demilitarizimin e UÇK-së para 27 vjetësh?

PRISHTINË — Kosova shënon sot 27-vjetorin e marrëveshjes jetike për demilitarizimin e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës. Ky dokument historik, i nënshkruar më 21 qershor të vitit 1999, shënoi zyrtarisht fillimin e tranzicionit të forcës guerile drejt strukturave të reja civile e të sigurisë në vendin e çliruar.

Dokumenti i rëndësishëm u nënshkrua nga Hashim Thaçi në rolin e kryekomandantit të UÇK-së dhe Agim Çeku si shef i Shtabit të Përgjithshëm. Në emër të trupave ndërkombëtare, ai u nënshkrua dhe u pranua nga gjenerallejtënanti britanik Mike Jackson, i cili shërbente si komandant i KFOR-it.

Sipas tekstit të marrëveshjes, qëllimi kryesor ishte arritja e një armëpushimi të plotë dhe ndalimi i çdo angazhimi në zonat e konfliktit. Dokumenti i riintegrimit përcaktonte se UÇK-ja përfshinte tërë personelin me aftësi ushtarake që ndodhej nën kontrollin dhe komandën e saj brenda Kosovës.

Marrëveshja detyronte palët për ngrirjen e menjëhershme të të gjitha lëvizjeve ushtarake dhe ndalonte kategorikisht veprimet apo qëllimet armiqësore. Gjithashtu, UÇK-ja u pajtua që forcat e KFOR-it dhe prania civile ndërkombëtare të operonin pa asnjë pengesë për të garantuar një mjedis të sigurt.

Një pjesë e rëndësishme e këtij procesi ishte transformimi gradual i ish-luftëtarëve, duke parashikuar integrimin e tyre në strukturat e reja policore dhe administratën civile. Përvoja e tyre e fituar gjatë luftës u vlerësua si kontribut i çmuar për ndërtimin e institucioneve të para të vendit.

Ndonëse marrëveshja parashihte formimin e Ushtrisë së Kosovës sipas modelit të Gardës Kombëtare amerikane pas 90 ditësh, ky vizion nuk u jetësua plotësisht. Në vend të kësaj, në shtator të vitit 1999 u formuan Trupat Mbrojtëse të Kosovës (TMK) si forcë civile për raste katastrofash.

Tranzicioni i ndërlikuar i UÇK-së nga një strukturë guerile drejt jetës institucionale mbetet hapi themeltar i sigurisë dhe shtetndërtimit të Kosovës. Kjo marrëveshje jo vetëm që ndali konfliktin e armatosur, por shërbeu si pikënisje për ushtrinë moderne që Kosova gëzon dhe zhvillon sot.

Lexo edhe: Ushtria Çlirimtare e Kosovës (UÇK) — eksponati i plotë.

Burim: Klan Kosova
— Redaksia ZHURMA