Trashëgimia
Traditat, folklori, gastronomia dhe muzika — pasuria që bartim.
-
Fisi Kuçi: si e dokumenton historia origjinën shqiptare të Brdave
Meduni ilir (shek. IV–III p.K.), defteri osman i 1485-ës, 'Chuzzi Albanesi' i Bolizzës (1614) — Kuçit ishin shqiptarë të dokumentuar. Pohara e 1855–1858 u mundua t'i shuajë. ADN-ja dhe Koja e Kuçit vërtetojnë se nuk arriti.
-
Fisi Kelmendi: 400 vjet rezistencë ndaj Perandorisë Osmane
Fisi i Alpeve Shqiptare që mundi 15,000 ushtarë osmanë në 1638, dërgoi stradiotë në armatat e Venedikut, dhe lë pasardhës direkt në Rugovë, Peshter dhe Syrmia — i dokumentuar nga osmanët vetë.
-
Fisi Krasniqi: nga Tropoja në Gjakovë, shpina e një historie kufitare
I regjistruar dokumentarisht që nga 1628, fisi Krasniqi numëron sot mbi 56 000 pasardhës në Kosovë — dhe dy emra historikë, Binak Alia e Haxhi Zeka, drejtpërdrejt në themelet e Lidhjes së Prizrenit.
-
Fisi Gashi: çfarë zbulojnë defterët osmanë për origjinën dhe zgjerimin
Nga defteret osmane të 1485-ës deri te shpërhapja e 1690-ës — historia e dokumentuar e fisit Gashi, tri vëllazëritë e tij dhe lidhjet me "malazezizimin" e malësisë shqiptare.
-
Fisi Thaçi: zemra e rezistencës shqiptare në Drenicë, shekuj përballjeje
Fisi i Iballjës e Pukës me gjashtë shekuj histori: nga beteja e 1610-ës kundër osmanëve deri te dy liderët e Kosovës pasluftë — Hashim Thaçi dhe Ramush Haradinaj.
-
Fiset e harruara: mbajtësit e shoqërisë shqiptare pa shtet, shekujt XV–XX
Shala, Shoshi, Mirdita, Bjelopavlići, Piperi, Vasojevići, Gruda, Shkreli — dhjetëra fise të tjera që mbajtën shoqërinë shqiptare pa shtet për pesë shekuj.
-
Fustanella: origjina shqiptare që kërkimi i ri e forcon me prova
Byron e mbajti; Gérôme e pikturoi; Mbretrit e Greqisë e adoptuan. Por fustanella është, dhe mbetet, veshja shqiptare — kostumi i trimit malësor, tani i dokumentuar nga kërkimi bashkëkohor akademik.
-
Krishterimi në Shqipëri: nga Apostulli Pal te Nëna Tereza
Apostulli Pal predikoi 'deri në Iliri' rreth vitit 57. Nga martiret e Durrësit te Formula e Pagëzimit (1462) dhe 1,608 kishat e shkatërruara nga komunizmi — krishterimi e formoi kombin shqiptar.
-
Qytetet-muze: Gjirokastra, Berati dhe Prizreni
Tri qytete guri ku arkitektura osmane dhe shqiptare u bë trashëgimi e gjallë: Gjirokastra dhe Berati nën mbrojtjen e UNESCO-s, Prizreni ende pa të — por jo pa madhështi.
-
Kënga popullore shqiptare: veriu dhe jugu
Lumi Shkumbin ndan dy botë muzikore të një kombi: epikën burrërore me një zë të veriut gegë dhe polifoninë me iso të jugut toskë e labë — të dyja sot nën mbrojtjen e UNESCO-s.