Çfarë sinjalizon rezidenca e re e Kinës në Tiranë?

TIRANË — Rezidenca e re e punonjësve të ambasadës kineze në rrugën "Sali Butka" në Tiranë po i afrohet përfundimit, duke sinjalizuar një zgjerim të pranisë së Pekinit në Shqipëri. Sipas lejes së ndërtimit të miratuar nga Bashkia e Tiranës në fund të vitit 2023, ky kompleks rezidencial përfshin një godinë tetëkatëshe me masa të forta sigurie.

Ambasada e Republikës Popullore të Kinës nuk iu përgjigj pyetjeve të BIRN lidhur me arsyet apo funksionin specifik të këtij investimi në kryeqytetin shqiptar. Për banorët e zonës, projekti sjell kryesisht një transformim urban dhe më shumë aktivitet ekonomik, ndonëse ka shqetësime për kufizimet nga masat e sigurisë.

Megjithatë, ekspertët argumentojnë se ky projekt diplomatik duhet parë si pjesë e strategjisë më të gjerë të Kinës për të zgjeruar praninë e saj ndërkombëtare. Blerjana Bino nga SCiDEV thekson se kjo prani fizike synon të projektojë një imazh pozitiv të Kinës si një partnere zhvillimi dhe model i qëndrueshëm qeverisjeje.

Sipas Binos, Pekini po përdor diplomacinë publike, shkëmbimet kulturore dhe mediat për të ndikuar gradualisht në perceptimet publike në Shqipëri. Nevojitet një debat i informuar dhe transparencë institucionale për të vlerësuar ndikimin e këtyre aktorëve të huaj në hapësirën informative dhe demokratike të vendit.

Ky ndërtim vjen në kontekstin e marrëdhënieve që arritën kulmin gjatë viteve 1960 dhe 1970, kur Tirana ishte aleati më i afërt i Pekinit në Europë. Shqipëria mbështeti interesat diplomatike të Kinës në OKB, përpara përkeqësimit gradual që çoi në ndërprerjen e ndihmave ekonomike kineze në vitin 1978.

Pas rënies së komunizmit, dy vendet rivendosën marrëdhëniet dhe Kina mbetet një partner i rëndësishëm tregtar me investime në sektorë të ndryshëm. Megjithatë, ndikimi i saj politik ka ndryshuar, ndërsa Tirana ka ndjekur një kurs të orientuar qartësisht drejt interesave perëndimore dhe integrimit europian.

Studiuesi Ledion Krisafi vlerëson se rezidenca e re reflekton më shumë interesin e Kinës për të ruajtur ndikimin e saj sesa ndonjë ndryshim të marrëdhënieve dypalëshe. Ai vëren se ndikimi i Kinës është zbehur vitet e fundit, por Pekini synon të ruajë praninë e tij në këtë rajon strategjik.

Burim: Reporter.al
— Redaksia ZHURMA