Pse SHBA-ja hyn drejtpërdrejtë në ndërtimin e hidrocentralit "Gjerdap 3" në Serbi?

BEOGRAD — Shtetet e Bashkuara janë përfshirë drejtpërdrejtë në projektin e hidrocentralit "Gjerdap 3" mbi Danubin pas marrëveshjes së vitit 2024 për bashkëpunim energetik me Serbinë, e cila paraprin thirrjen e parë për firma amerikane që të kandidohen për ndërtimin, sipas Ambasadës së SHBA-ve në Beograd.

Marrëveshja e nënshkruar më 2024 përfshin zhvillimin e teknologjive të energjisë së pastër dhe përshpejtimin e largimit të qymyrit, duke lënë zgjedhjen e kontraktorëve në duart e ligjit serb të prokurimit publik pa rol të SHBA-ve. Kompania "Bechtel" ka shprehur interes më herët për këtë investim strategjik.

Eksperti Aleksandar Kovaçeviq thotë për Radio Evropë të Lirë se SHBA-ka një interes dekadal për hidrocentralët me pompim-akumulim në Ballkan, me qëllim të rritur të stabilitetit të rrjetit evropian dhe të zvogëluar të varësisë nga gazi dhe nafta e Federatës Ruse.

Përballë, Ambasada e SHBA-ve ka thirrur Kosovën të bashkohet projektit të gazit të lëngshëm (GNL) amerikane për të shmangur varësinë nga Rusia, duke theksuar se infrastruktura rajonale si Korridori Vertikal dhe terminali në Kroaci do të facilitonin transporin drejt Shkupit dhe Prishtinës.

Qeveria Kurti ka refuzuar ofertën. Ministrja Artane Rizvanolli argumentoi se ndërtimi i infrastrukturës "merr kohë e kosto", duke preferuar importimin e rrymës përmes Vlorës — pozicion i përbashkët me të Drejtuarin Albin Kurti.

Dyfhjeshtimi i ekspotave të GNL-së amerikane deri në 2030 tregon që Uashingtoni lëviz kështu për të rikuperuar pozicionin në Ballkan, por refuzimi i Prishtinës e lën koridorin e gazit të plotë pa një kyç Albanian.

Burim: Vox Kosova
— Redaksia ZHURMA