Vazhdo leximin
⌕ ☆
Politikë

Jakupi: Nevoja për një subjekt të ri politik te shqiptarët e Maqedonisë së Veriut

Analizë mbi sfidat dhe domosdoshmërinë e krijimit të një force të re politike nga gjeneratat e reja për shqiptarët e Maqedonisë së Veriut.

Redaksia ZHURMA · · 3 min lexim

Shqiptarët e Maqedonisë së Veriut mbeten të zhgënjyer dhe të frustruar prej më shumë se një çerek shekulli nga subjektet politike, liderët dhe elita tradicionale, ndërsa Merxhan Jakupi thekson nevojën për krijimin e një force të re politike të strukturuar nga gjeneratat e reja postkomuniste.

Jakupi: Nevoja për një subjekt të ri politik te shqiptarët e Maqedonisë së Veriut
Foto: botasot.info

Për më shumë se dy dekada, partitë tradicionale shqiptare në vend janë përshkruar si të stigmatizuara, të konsumuara dhe të shtrydhura si limoni nga partitë maqedonase, duke sjellë nevojën e ndërprerjes së një mendësie të vjetër politike. Sipas autorit, liderët që mbajnë pushtetin për një ose dy dekada pësojnë ndryshime psikologjike, e kanë të vështirë të pranojnë ide inovative apo vizion reformator, dhe vazhdojnë me koncepte sterile nga frika e humbjes së pushtetit. Këta liderë i shohin rivalët e tyre si armiq, ndërsa veten e konsiderojnë shpëtimtarë dhe baballarë të kombit, një fenomen që sipas të njëjtit autor vërehet te lideri serb Aleksandar Vuçiq, Edi Rama dhe Sali Berisha.

Ndryshimet në rajon, përfshirë humbjen e Aleksandar Vuçiqit dhe në të ardhmen mbase edhe të Edi Ramës, mund të krijojnë në Maqedoninë e Veriut një efekt domino që mund të shërbejë si frymëzim për krijimin e forcave të reja politike. Jakupi shton se forcat e reja duhet të shkëputen nga nacional-patriotizmi, folklorizmi politik, militantizmi dhe nga logjika e adhurimit të liderit në forma shenjtëruese. Subjekti i ri politik, sipas tij, duhet të përbëhet nga klasa intelektuale që ka qenë indiferente ndaj partive tradicionale, duke përfshirë mjekë, profesorë, avokatë, artistë, bujq dhe kuadro të tjera. Një potencial tjetër i rëndësishëm përfaqësohet nga brezi i dytë që jeton në shtetet perëndimore, ka studiuar në universitete evropiane dhe zotëron tituj akademikë master dhe doktoraturë, duke sjellë tradita liberale, iluministe dhe socialdemokrate.

Përfshirja e këtij brezi me përvojë të traditave demokratike evropiane do t'i jepte një subjekti politik dimensionin e munguar të vizionit dhe vlerave evropiane. Kjo do t'i detyronte edhe partitë tradicionale të ndryshonin diskursin, duke kaluar në opozitë konstruktive dhe duke sjellë reforma, ide dhe platforma të reja. Megjithatë, ardhja e një subjekti të ri nuk duhet pritur si një shkop magjik, sepse subjektet e reja do të përballen me sfida dhe barriera ndaj pushtetit dhe qeverisë së Maqedonisë së Veriut. Çdo kërkesë e shqiptarëve mund të jetë në kundërshtim me qëndrimet e qeverisë, ndërsa çështje të tilla si ndarja e buxhetit vjetor prej 5 miliardë eurosh në Parlament mbeten të lidhura ngushtë me diskriminimin dhe majorizimin sipas përfaqësimit të popullsisë.

Pyetje e përgjigje

Pse kërkohet një subjekt i ri politik te shqiptarët në Maqedoninë e Veriut?

Sipas autorit, partitë tradicionale janë konsumuar për më shumë se një çerek shekulli, ndërsa forcat e ja duhet të sjellin ide inovative dhe vizione evropiane.

Kush duhet të përbëjë forcën e re politike sipas analizës?

Forca e re duhet të përbëhet nga klasa intelektuale si mjekë, profesorë, avokatë, si dhe nga brezi i shkolluar në perëndim me tituj master dhe doktoraturë.

Sa arrin buxheti vjetor që përmendet në artikull?

Buxheti vjetor i ndarë përmes Parlamentit arrin në 5 miliardë euro, ndarja e të cilit lidhet me sfidat e përfaqësimit të popullsisë.

Lexo edhe

Më shumë →
Facebook WhatsApp X
Gjeni një gabim? Na shkruani dhe e korrigjojmë
LIVE Vërmicë 24 kamera →

Koleksione · të dhëna të verifikuara

Vazhdo me më të lexuarat sot

Përditësuar

Pyet Zhurmën
Shërbime, enciklopedi dhe lajme