Shqiptarët në Kupën e Botës 2026: pa flamur, por jo pa zë

Kupa e Botës 2026 është më e madhja në histori: dyzet e tetë kombe, tri vende pritëse — Shtetet e Bashkuara, Kanadaja dhe Meksika — gjashtëmbëdhjetë qytete, dhe një finale që do të luhet më 19 korrik në stadiumin "MetLife" pranë New York-ut. Mungon, megjithatë, ai flamur që do të donim ta shihnim: as Shqipëria, as Kosova nuk arritën të kualifikohen. Por të thuash se shqiptarët mungojnë në këtë Botëror do të ishte gabim. Ne jemi atje — vetëm jo nën emrin tonë.

Aq afër sa dhembi

Të dyja kombëtaret shqiptare e prekën pragun. Kosova bëri një rrugë që pak vjet më parë do të ishte dukur ëndërr: e dyta në grupin e saj, mposhti Sllovakinë në gjysmëfinalen e play-off-it, dhe u ndal vetëm në finale, e mundur 1-0 nga Turqia — një gol larg Botërorit. Shqipëria, nga ana e saj, u përball me Poloninë dhe humbi 2-1, duke u ndarë po ashtu te dera. Dy ekipe, dy ndeshje që do të na ndiqnin gjatë. Konica do të thoshte se ne shpesh humbasim jo nga mungesa e zemrës, por nga ai hap i fundit që s'di ta hedhim — dhe prapë, kurrë s'kemi qenë kaq afër të dyja njëherësh.

Por atje janë

Sepse kur bie perdja mbi kualifikueset, hapet një tjetër hartë — ajo e diasporës. Zvicra u kualifikua, dhe shtylla kurrizore e saj flet shqip. Kapiteni i Zvicrës është Granit Xhaka: i lindur në Bazel nga prindër kosovarë nga Podujeva, rekordmen i paraqitjeve për Zvicrën, sot te Sunderland-i në Premier League. Pranë tij, Xherdan Shaqiri, i lindur në Gjilan dhe i shpërngulur fëmijë në Zvicër, dhe Adrian Bajrami, që zgjodhi po ashtu Zvicrën. Kjo nuk është rastësi: është rrëfimi i një brezi të tërë fëmijësh kurbeti që dolën nga lufta e nga varfëria dhe u bënë lojtarë të nivelit botëror — vetëm nën një flamur tjetër.

Dy vëllezër, dy flamuj

Asgjë nuk e mishëron më mirë gjendjen tonë sesa familja Xhaka. Granit kapiton Zvicrën; vëllai i tij i madh, Taulant Xhaka, ka veshur fanellën e Shqipërisë. E njëjta nënë, i njëjti gjak, dy himne të ndryshme para ndeshjes. Nuk është tragjedi — është biografi e një populli të ndarë nga kufijtë e të bashkuar nga gjuha. Diaspora nuk është periferi e kombit; është arka e tij, dhe shpesh edhe fytyra e tij më e dukshme para botës.

Krenari, me një gjemb

Ta ndjekësh këtë Botëror si shqiptar do të thotë të mbash dy ndjenja njëherësh. Krenari — sepse kudo që luhet futboll i madh, dikush prej nesh është në fushë. Dhe një gjemb — sepse do të kishim dashur ta dëgjonim "Himnin e Flamurit" para ndeshjes, jo vetëm të numëronim bijtë tanë te skuadrat e tjera. Por afërsia e këtij cikli — Kosova në finale play-off-i, Shqipëria një gol larg — thotë diçka: flamuri po vjen. Deri atëherë, ZHURMA do ta ndjekë Botërorin 2026 ashtu si e ndjek gjithçka — me sy te bota, por me zemër te ne.

Burimet:

• FIFA / UEFA — kualifikueset evropiane për Kupën e Botës 2026 (play-off: Kosovë–Turqi, Shqipëri–Poloni).
• Britannica, "2026 FIFA World Cup" — formati 48-ekipësh, vendet pritëse, kalendari.
• FourFourTwo / Yahoo Sports — skuadra e Zvicrës dhe Granit Xhaka kapiten për Botërorin 2026.
• Wikipedia — Granit Xhaka, Xherdan Shaqiri, Taulant Xhaka, Adrian Bajrami (biografi dhe prejardhje).

— Redaksia ZHURMA