Naim Frashëri (1846–1900) ishte poeti më i madh kombëtar i shqiptarëve dhe figura qendrore e Rilindjes Kombëtare Shqiptare. I njohur si "Ylli i Mëngjesit," ai përdori fuqinë e fjalës për të zgjuar ndërgjegjen kombëtare në kohën kur kombi shqiptar ishte nën sundimin osman.
Jeta e Hershme
I lindur në fshatin Frashër të Përmetit, Naimi ishte i dyti nga tre vëllezërit Frashëri — Abdyli, Naimi, dhe Samiu — që të tre luajtën rol vendimtar në Rilindjen Kombëtare. Ai studioi në Janinë dhe më pas punoi në administratën osmane në Stamboll, ku u bë aktiv në lëvizjen kombëtare.
Vepra Kryesore
"Bagëti e Bujqësi" (1886) është kryevepra e tij — një poemë bukolike që këndon bukurinë e natyrës shqiptare dhe jetës fshatare. "Histori e Skënderbeut" (1898) është eposi kombëtar që ringjallon heroizmin e Skëndërbeut në vargje. "Luletë e Verës" dhe "Qerbelaja" janë vepra tjera madhore.
Ndikimi Kombëtar
Naim Frashëri nuk ishte thjesht poet — ai ishte ndërgjegjja e kombit. Poezia e tij u bë himni i lëvizjes kombëtare, duke i kujtuar shqiptarëve se kishin gjuhë, histori, dhe identitet që meritonte shtet. Pa Naimin, Rilindja Kombëtare do të kishte qenë pa zë.
Ngjarje Kyçe
- 1846 — Lind në Frashër, Përmet
- 1879 — Boton veprën e parë letrare
- 1886 — Boton "Bagëti e Bujqësi," kryeveprën e letërsisë shqipe
- 1898 — Boton "Histori e Skënderbeut," eposin kombëtar
- 1900 — Vdes në Stamboll, më 20 tetor, në moshën 54-vjeçare
Trashëgimia
Dita e vdekjes së Naim Frashërit, 20 tetori, festohet si Dita e Gjuhës Shqipe. Vargjet e tij recitohen në çdo shkollë shqiptare — nga Prishtina në Tiranë, nga Tetova në Vlorë. Ai mbetet poeti i popullit, zëri i Rilindjes, dhe shpirti i gjuhës shqipe.
